ဘယ္အလုပ္အတြက္မဆုိ အသင့္ၿဖစ္ေနေစမယ့္ အရည္အေသြး(၁၀)ခု

Career ဆုိတာ အလုပ္တစ္ခု (Job) ဆိုတာထက္ ပိုပါတယ္။ အသက္ေမြးမႈ လို႔ဘာသာၿပန္ရမလားပဲ။ သူက Lifelong ၿဖစ္ပါတယ္။ ေက်ာင္းၿပီးခါစ လူငယ္တစ္ေယာက္ ေအာင္ၿမင္ဖုိ႔ဆုိရင္ ပညာေရးမွာ ထူးခၽြန္ခဲ့ဖုိ႔ အေရးၾကီးသလို၊ လုပ္ငန္းခြင္မွာ အေကာင္းဆံုးလုပ္ကုိင္ႏုိင္ဖုိ႔လည္း လိုပါတယ္။ ပညာကုိ စာေတြ႔အဓိက သိလာၿပီးသား လူငယ္ေတြအေနနဲ႔ လုပ္ငန္းခြင္ထဲ စ၀င္ေတာ့မယ္ဆုိရင္ ထပ္ေဆာင္းအရည္အေသြးေတြ လိုလာတယ္။ အဲဒါေတြသာ ရွိထားရင္ ကုိယ္ဟာ ဘယ္တကၠသိုလ္ကပဲ ဆင္းလာလာ၊ သက္ဆုိင္ရာဘယ္လိုအလုပ္မ်ိဳးအတြက္ပဲၿဖစ္ၿဖစ္ အဆင္သင့္ၿဖစ္ေနပါလိမ့္မယ္။ အဲဒါကို Career readiness လို႔ ေခၚပါတယ္။
အဲဒီလိုအေနအထားတစ္ရပ္ ၿဖစ္ေနဖို႔ ဘာအရည္အေသြးေတြ လိုအပ္လဲ။ အတိအက် ဘာေတြပါလုိ႔ ေၿပာရခက္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီအခ်က္(၁၀)ခ်က္ရွိထားရင္ေတာ့ သူမ်ားထက္ တစ္ပန္းသာပါလိမ့္မယ္။
၁။ က်ိဳးေႀကာင္းဆင္ျခင္ ေတြးေခၚႏိုင္စြမ္း (Critical thinking)
ႏုိင္ငံတကာက လူေတြဟာ စကားေၿပာရင္ၿဖစ္ၿဖစ္၊ အလုပ္လုပ္ရင္ၿဖစ္ၿဖစ္ Evidence based ၿဖစ္ၾကပါတယ္။ Data ေတြ Information ေတြေပၚ အေၿခခံၿပီး စဥ္းစားၾကတယ္၊ ဆံုးၿဖတ္တတ္ၾကတယ္။ စာလည္းတအားဖတ္ၾကေတာ့ အၿမင္က်ယ္က်ယ္နဲ႔ ဘက္စံုေထာင့္စံု စဥ္းစားတတ္ၾကပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္တုန္းက ဘယ္လို ဆုိၿပီး စည္းလြတ္၀ါးလြတ္ေတြ ေဆြးေႏြးေနၾကတာ မဟုတ္ပါဘူး။ အခ်က္အလက္ေတြေပၚ အေၿခခံၿပီး ေလာ့ဂ်စ္က်က် စဥ္းစားေတြးေခၚတတ္ဖုိ႔၊ အလုပ္လုပ္တတ္ဖို႔ လုိပါတယ္။ အရွင္းဆံုးေျပာရရင္ ဒါကိုဒီလိုလုပ္ ဆိုရံုနဲ႔ မရပ္ဘဲ ဘာလို႔ဒီလိုလုပ္ရသလဲ ေမးတတ္ စဥ္းစားတတ္ဖို႔ပါ။ ကိုယ္လုပ္သမွ်အလုပ္တုိင္းမွာ အေၾကာင္းရင္းရွိဖုိ႔ လိုပါတယ္။
၂။ ျပႆနာေျဖရွင္းႏိုင္စြမ္း (Problem solving)
မွန္းထားတာကေန ေသြဖည္သြားတာမွန္သမွ်ဟာ ျပႆနာပါပဲ။ အဲဒါေတြကို မွန္းထားတဲ့ဆီ ဘယ္ေလာက္ျပန္ဆြဲတည္႔ႏိုင္သလဲ ဆိုတဲ့ အရည္အေသြးမ်ိဳး ျဖစ္ပါတယ္။ ၿပႆနာမၾကံဳဖူးတဲ့သူဆုိ မရွိပါဘူး။ လူတုိင္းၾကံဳရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကုိယ္တစ္ေယာက္တည္း ကြက္ၿဖစ္ေနတာမဟုတ္လို႔ တည္တည္ၿငိမ္ၿငိမ္နဲ႔ အေကာင္းဆံုးရင္ဆုိင္ႏုိင္ဖို႔ လိုပါတယ္။
၃။ ဖန္တီးႏိုင္စြမ္းနဲ႔ လုိက္ေလ်ာညီေထြ အလုပ္လုပ္ႏုိင္စြမ္း (Creativity and Adaptability)
ေခတ္က ဘာမွမေသခ်ာေတာ့ပါဘူး။ အျမဲေျပာင္းလဲေနပါတယ္။ အဲဒီအခါ တစ္သမတ္တည္း လုပ္ျခင္းထက္ ဖန္တီးႏိုင္စြမ္း ရွိဖို႔ လိုလာပါတယ္။ ဒီေခတ္မွာ ဥပမာေတြ ေၿမာက္မ်ားစြာ ေတြ႔ဖူးၾကမွာပါ။ ဘယ္ေတာ့မွ မၿပိဳလဲေလာက္ဘူး ထင္ထားတဲ့ ကုမၸဏီေတြ၊ အဖြဲ႔အစည္းေတြ က်ရံႈးကုန္ၾကတာ တစ္ၿခားေၾကာင့္ မဟုတ္ပါဘူး။ အေၿပာင္းအလဲကို သတိမၿပဳမိလိုက္လို႔ပါ။
၄။ သတင္းအခ်က္အလက္ ရွာေဖြအသံုးျပဳႏိုင္မႈ (Information literacy)
သတင္းေခတ္မွာ အခ်က္အလက္ေတြ ဘယ္ေလာက္ရွာႏိုင္သလဲ၊ စုထားႏိုင္သလဲဆိုတာ ဘယ္ေလာက္ထိ အေရးပါတယ္ ေၿပာေနစရာေတာင္ မလိုပါဘူး။ ေဖ့စ္ဘြတ္ဆုိတာလည္း သတင္းအတြက္ အေထာက္အကူၿပဳတာပဲ။ ဒါေပမယ့္ တက္လာသမွ် ယံုေနလို႔ေတာ့ မရဘူး။ ဆန္းစစ္ဖို႔၊ အတည္ၿပဳဖုိ႔ေတာ့ လိုမယ္။ ေနာက္တစ္ခုက သတင္းေတြအမ်ားၾကီးသိေနေပမယ့္ ၿပန္အသံုးမခ်တတ္ဘူးဆုိ အလကားပါပဲ။ ဥပမာ အစိုးရသစ္လက္ထက္ ဆရာ၀န္ေတြ ထပ္တုိးေခၚမယ္ဆုိတဲ့သတင္း သိလိုက္ၿပီဆုိပါေတာ့၊ ဒီမွာတင္ ရပ္လုိက္ရင္ အလကားပါပဲ။ အဲဒီလိုေခၚလိုက္ရင္ ဆရာ၀န္ေတြအေပၚ မွီၿပီး လုပ္ေနတဲ့ ကိုယ့္အဖြဲ႔အစည္း၊ ကုိယ့္လုပ္ငန္း ဘာေတြၿဖစ္လာႏုိင္သလဲ၊ ကုိယ့္ဆီက ၀န္ထမ္းဆရာ၀န္ေတြကို ဘယ္လိုဆြဲေဆာင္ထားမလဲ၊ သူတုိ႔အလုပ္ထြက္သြားခဲ့ရင္ ငါတုိ႔ ဘာေတြၿပင္ဆင္ထားႏုိင္မလဲ၊ ဒါမ်ိဳး ၿပန္အသံုးခ်ႏုိင္မွ သတင္းဟာ တန္ဖုိးရွိတာပါ။
၅။ ဆက္သြယ္ေျပာဆိုျခင္း (Communication)
ေပါင္းသင္းဆက္ဆံေရး ေကာင္းတဲ့သူဟာ သူ႔ဘ၀တုိးတက္ဖုိ႔အတြက္ ေလွကားတစ္စင္း အပိုင္ရထားလိုက္သလိုပါပဲ။ Stanford Research Institute ကေန ေဖာ္ၿပဖူးပါတယ္။
“ဘယ္အလုပ္မွာမဆုိ ရသမွ်ေငြေၾကးအားလံုးရ႔ဲ ၁၂.၅%ဟာ လုပ္ငန္းပုိင္းဆုိင္ရာ ပညာေၾကာင့္ၿဖစ္ၿပီးေတာ့ က်န္တဲ့ ၈၇.၅ ရာခုိင္ႏႈန္းကေတာ့ လူေတြနဲ႔ ညွိႏိႈင္းေဆာင္ရြက္တတ္တဲ့ အရည္အခ်င္းေၾကာင့္ ၿဖစ္ပါတယ္”
လုပ္ငန္းခြင္မွာ ႀကံဳရတတ္တဲ့ ျပႆနာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာလည္း အဲဒီဆက္သြယ္ေၿပာဆုိမႈ အားနည္းတာကေန စတာပါပဲ။ မၿဖစ္မေန လိုလာၿပီၿဖစ္တဲ့ ဘာသာစကားကြ်မ္းက်င္မႈကေတာ့ ဒီထဲ ပါလိမ့္မယ္။
၆။ စီမံခန္႔ခြဲမႈ အရည္အခ်င္း (Management)
စီမံခန္႔ခြဲတယ္ဆိုတာ အမ်ားစုေပါင္းအားနဲ႔ အလုပ္ေတြၿပီးစီးေအာင္ လုပ္ေဆာင္ၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။ အေၿခခံအားၿဖင့္ လူ၊ ေငြ၊ ပစၥည္း၊ နည္းပညာနဲ႔ အခ်ိန္ေတြကို အက်ိဳးရွိရွိအသံုးခ်ၿပီး လုပ္ငန္းေအာင္ၿမင္ေအာင္ လုပ္တာဟာ စီမံခန္႔ခြဲမႈပါပဲ။
ရာထူးငယ္ငယ္မွာ ဘယ္လုိလုပ္ရတယ္ဆုိတဲ့ Technical skill ရွိရံုနဲ႔ရပါတယ္။ စီမံခန္႔ခြဲရတဲ့ ရာထူးမ်ိဳးထိ ေရာက္ခ်င္ရင္ေတာ့ အနည္းဆံုး လူေတြနဲ႔တြဲဖက္အလုပ္လုပ္တတ္တဲ့ Human skill ေတာ့ ရွိေနေအာင္ ၾကိဳးစားဖုိ႔လိုပါတယ္။ အဲဒါမရွိဘဲ Managerial role တစ္ခုကို ရဖို႔ခက္ႏုိင္ပါတယ္။
၇။ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ (Collaboration)
တစ္ေယာက္တည္း လုပ္လို႔ရတဲ့အလုပ္ သိပ္ရွားပါတယ္။ လူေတြက တခါတေလ ေတြးတယ္။ ညစ္လိုက္မယ္ ထစ္ထားလိုက္မယ္ အဲဒါမွ တစ္ဖက္ကို သူအသာရမေပါ့။ အမွန္ေတာ့ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္တင္ အခက္ေတြ႔တာ မဟုတ္ပါဘူး။ သူလည္း ရံႈးနိမ့္သြားတာပါပဲ။ Collaboration ပ်က္သြားလို႔ပါ။
ပံုၿပင္ေလးတစ္ပုဒ္ရွိတယ္။ လူ(၃)ေယာက္က ေလွတစ္စီးကုိ စီးလာၾကသတဲ့။ ေရလယ္ေခါင္ေရာက္ေတာ့ အလယ္မွာထုိင္ေနတဲ့ တစ္ေယာက္က ေလွ၀မ္းဗုိက္ကို ေဖာက္ေနတယ္။ အဲဒါနဲ႔ က်န္တဲ့ႏွစ္ေယာက္က တားတာေပါ့။ ေရေတြ၀င္လာလိမ့္မယ္ဆုိေတာ့ အဲဒီလူက ၿပန္ေၿပာတယ္၊ ငါထုိင္ေနတဲ့ေနရာေအာက္ကုိ ငါ့ဟာငါ ေဖာက္တာ မင္းတုိ႔နဲ႔ ဘာဆုိင္သလဲ တဲ့။
မဟုတ္ပါဘူး။ ဆုိင္ပါတယ္။ ဘာလို႔ဆုိေတာ့ သူတို႔(၃)ေယာက္ဟာ တစ္ေလွတည္းစီးလာၾကတာမုိ႔လို႔ပါပဲ။ တစ္ေယာက္ရဲ႔အသက္ယွဥ္ရပ္တည္မႈဟာ က်န္တဲ့ႏွစ္ေယာက္နဲ႔လည္း သက္ဆုိင္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ အဖြဲ႔အစည္းေတြမွာလည္း အဲဒီစိတ္ေလး ေမြးႏုိင္ဖုိ႔လိုတယ္။ သူမွားတာေလ၊ သူတုိ႔လြဲတာေလ လက္ညွိဳးထိုးေၿပာမေနပါနဲ႔၊ တစ္ေယာက္မွားရင္ တစ္ဖြဲ႔လံုးရံႈးနိမ့္တာပါပဲ။
၈။ ကိုယ့္အသိစိတ္နဲ႔ ေဆာင္ရြက္ျခင္း (Self direction)
ခပ္ရွင္းရွင္းေၿပာရရင္ ခုိင္းမွ၊ ေၿပာမွလုပ္တတ္ၾကတဲ့အက်င့္ကို ေဖ်ာက္ၾကရမယ္။ ဒါကလည္း ငယ္ငယ္က ေလ့က်င့္သင္ၾကားခဲ့ရတဲ့ ပံုစံနဲ႔ အမ်ားၾကီးသက္ဆုိင္ပါတယ္။ ေၿပာစကားနားေထာင္တယ္၊ လိမၼာတယ္ဆိုတာကို ဂုဏ္ယူစရာအၿဖစ္ ပ်ိဳးေထာင္ခံခဲ့ၾကရတယ္။ ပညာေရးစနစ္ကလည္း အဲဒီအတုိင္း ပံုသြင္းေပးထားတယ္။ တီထြင္ၾကံဆၿခင္းထက္ လမ္းေဟာင္းလုိက္ၿခင္းကို ဦးစားေပးတယ္။ မွားရဲေအာင္ မသင္ၾကားေပးဘူး။ အဲဒီလိုနဲ႔ ၾကီးလာတဲ့အခါ အေၿပာင္းအလဲတခုခု လုပ္ဖို႔၊ အမ်ားနဲ႔ကြဲထြက္ရဲဖုိ႔ သတၱိမရွိေတာ့ဘူး၊ ေဘာင္ရဲ႔အၿပင္ဘက္ကုိထြက္ၿပီး မစဥ္းစားတတ္ၾကေတာ့ဘူး။ အဲဒီလိုနဲ႔ လုပ္ငန္းခြင္ထဲ ေရာက္တဲ့အခါ အထက္ကခုိင္းမွ၊ ေၿပာမွ လုပ္တတ္တဲ့အက်င့္က ရလာပါေတာ့တယ္။ ဒီေခတ္မွာ အထက္ကခိုင္းမွ၊ တာဝန္ေပးမွ လုပ္တတ္တဲ့သူဟာ တစ္ဆင့္ထက္တစ္ဆင့္ တက္လာဖို႔ ခက္ပါတယ္။
၉။ ပေရာ္ဖက္ရွင္နယ္ပီသမႈ (Professionalism)
လုပ္ငန္းခြင္မွာ ကိုယ့္ေအာက္ကလူကို Customer ေရွ႔ ေအာ္ေငါက္မယ္ ဆဲဆိုမယ္၊ အဖြဲ႔ရဲ႕ မေကာင္းေႀကာင္းေတြ၊ အဖြဲ႕ရဲ႕လွ်ိဳ႕ဝွက္ခ်က္ေတြကို ေနာက္တစ္ဖြဲ႕ကို ျပန္ေျပာမယ္၊ Social media ပၚ ေရးမယ္၊ ဒါေတြဟာ ပရိုမပီသတဲ့ အျပဳအမူမ်ားပါ။ အလုပ္တစ္ခုခ်င္းစီမွာ သက္ဆုိင္ရာ လိုက္နာရမယ့္က်င့္၀တ္ေတြ ရွိၾကပါတယ္။ အဲဒါေတြကို တေလးတစား လိုက္နာတတ္တဲ့သူမွ ေရရွည္ေအာင္ၿမင္မႈ ရႏုိင္ပါတယ္။
၁၀။ အေကာင္းျမင္စိတ္ (Positive Attitude)
လူတစ္ေယာက္ ရံႈးနိမ့္မွာလား ေအာင္ျမင္မွာလားကို အဓိက အဆံုးအျဖတ္ေပးတာ အဲဒီ Attitude ပါ။ လူတိုင္းမွားဖူးတယ္။
အမွားကေန သင္ခန္းစာယူ ေရွ႔ဆက္မလား၊ ဆက္မွားမလား၊ ေနာင္တေတြရ စိတ္ထိခိုက္ျပီး လက္ေျမွာက္သြားမလား ဆိုတာ တစ္ခုတည္းေပၚပဲ မူတည္တယ္။
အဲဒါ ကိုယ့္ခံယူခ်က္ပါပဲ။
ေဒါက္တာၿဖိဳးသီဟ

အသင္းေကာင္းတုိ႔မည္သည္

Share151

Tweet

+1

Share

Shares 151

John C.Maxwell ရဲ႔ Teamwork ဆုိတဲ့ စာအုပ္ေလးကို ဖတ္ၿဖစ္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္မွာ အသင္းေကာင္းတစ္သင္းရဲ႔ လကၡဏာမ်ား (The Characteristics of A Good Team) ဆိုတဲ့ ေခါင္းစဥ္ေလးကို ေတာ္ေတာ္သေဘာက်မိပါတယ္။ အသင္းအဖြဲ႔ဆိုတာက ၂ေယာက္နဲ႔အထက္ ရွိရင္ အသင္းတစ္သင္းရယ္လုိ႔ ေခၚလုိ႔ရၿပီဆုိေတာ့ ၄ေယာက္တည္းရွိတဲ့ ကိုယ့္မိသားစုထဲမွာပဲၿဖစ္ၿဖစ္၊ လူ ၁၁ ေယာက္ရွိတဲ့ ေဘာလံုးအသင္းမွာပဲၿဖစ္ၿဖစ္၊ လူသန္း၆၀ ရွိတဲ့ ကုိယ့္တုိင္းၿပည္အေနနဲ႔ပဲၿဖစ္ၿဖစ္၊ စဥ္းစားၾကည္႕လုိ႔ရတယ္၊ အသံုးၿပဳလုိ႔ရပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ သူေရးထားတဲ့ အခ်က္၁၀ခ်က္ကို ဘာသာၿပန္တဲ့အေနနဲ႔ မဟုတ္ဘဲ ကိုးကားတဲ့ပံုစံနဲ႔ပဲ ၿပန္ေရးသြားပါမယ္။
(1)The team members care for one another
အသင္းေကာင္းတစ္သင္းၿဖစ္ဖို႔ ပထမဆံုး လိုအပ္တာကေတာ့ ကုိယ့္အသင္းသားအခ်င္းခ်င္း ခ်စ္ခ်စ္ခင္ခင္ ၾကင္ၾကင္နာနာ ရွိၾကဖို႔ပါပဲ။ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ ရန္ေစာင္ေနၾကမယ္၊ တုိက္ခုိက္ေနၾကမယ္၊ အမွားေစာင့္ေနၾကမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အဲဒီအသင္းဟာ ဘယ္လိုနည္းနဲ႔မွ ေအာင္ၿမင္တဲ့အသင္းတစ္သင္း ၿဖစ္မလာႏုိင္ပါဘူး။
တီဗီြအစီအစဥ္တစ္ခုမွာ အေမရိကန္က က်ဆံုးသြားတဲ့ စစ္သားေတြရဲ႔ ဈာပနအခမ္းအနားကို က်င္းပေနၾကပါတယ္။ အဲဒီမွာ စစ္သားတစ္ေယာက္ကို အင္တာဗ်ဴး လုပ္ပါတယ္။ အဲဒီစစ္သားက ဒဏ္ရာရလုိ႔ ေဆးရံုတက္ ေဆးကုသမႈ ခံယူေနရတဲ့အခ်ိန္မွာေတာင္ တုိက္ပဲြၿဖစ္လုိ႔ စစ္ထြက္ရၿပီဆိုတဲ့ အသံလည္း ၾကားေရာ၊ ေဆးရံုကေန ခုိးဆင္းၿပီး တုိက္ပြဲမွာ လိုက္ပါသြားခဲ့သူ ၿဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီတုိက္ပဲြမွာ အသက္မေသခဲ့ေပမဲ့ ထပ္မံၿပီးေတာ့ ဒဏ္ရာရရွိလာခဲ့သူပါ။ အဲဒါနဲ႔ သူ႔ကို ဘာလုိ႔မ်ား အဲလိုလုပ္ရတာလဲလုိ႔ ေမးေတာ့ သူက ၿပန္ေၿဖပါတယ္၊
ခင္ဗ်ား လူေတြနဲ႔ အလုပ္တြဲလုပ္၊ အတူတူေနၾကည္႕တဲ့အခါမွာ သိလာပါလိမ့္မယ္။ ခင္ဗ်ားတို႔ရဲ႔ အသက္ရွင္သန္မႈေတြဟာ တစ္ေယာက္ေပၚတစ္ေယာက္ မူတည္ေနတယ္ ဆုိတာကိုေလ တဲ့။
ဖတ္ဖူးတဲ့ ပံုၿပင္တစ္ပုဒ္ကို သြားသတိရပါတယ္၊ တစ္ခါတုန္းက ေရမကူးတတ္တဲ့ လူ(၃)ေယာက္ ေလွေလးတစ္စီးကို ေလွာ္ခတ္လာၾကပါသတဲ့။ ေရလယ္ေခါင္ေရာက္ေတာ့ အလယ္မွာထုိင္ေနတဲ့သူက ငါးေလးေတြ၀င္လာေအာင္ ဆုိၿပီး သူထုိင္ေနတဲ့ေအာက္က ေလွရဲ႔၀မ္းဗိုက္ကို အေပါက္ေဖာက္ဖို႔ ၾကိဳးစားပါေတာ့တယ္၊ အဲဒါနဲ႔ သူနဲ႔အတူ ပါလာသူေတြက ဒီလိုမလုပ္ဖို႔ တားၾကပါတယ္၊ အဲဒီအခါမွာ သူက ငါ့ဟာငါ ငါထုိင္ေနတဲ့ေအာက္ကေနရာမွာ အေပါက္ေဖာက္တာ မင္းတို႔နဲ႔ ဘာဆုိင္လဲ တဲ့။ ဟုတ္ပါတယ္၊ သူေနရာမွာပဲ သူအေပါက္ေဖာက္တာပါ၊ ဒါေပမဲ့ အဲဒီအေပါက္ကေန ေရေတြ၀င္လာလုိ႔ ေသပြဲ၀င္ရမယ္၊ ဒုကၡေရာက္၇မယ္ဆုိရင္ေတာ့ ေလွေပၚ ပါလာတဲ့သူေတြ အကုန္ဒုကၡေရာက္ၾကရမွာပါပဲ။
တကယ္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ေတြ အားလံုးဟာ ၿပည္ေထာင္စုၿမန္မာႏုိင္ငံ ဆုိတဲ့ ေလွၾကီးကို အတူတူ စီးေနၾကသူေတြပါ။ ေလွရဲ႔အထက္ပုိင္းမွာ ၿဖစ္ေနတာေတြက ငါနဲ႔မဆုိင္ဘူး၊ ေလွရဲ႔ ေၿခရင္းပုိင္းမွာ ၿဖစ္ေန ပ်က္ေန ဒုကၡေရာက္ေနၾကတာေတြကလည္း ငါနဲ႔အေ၀းၾကီး ဆုိၿပီး လုပ္ေနလို႔ မရပါဘူး၊ အေၾကာင္းကေတာ့ တစ္ေလွတည္းစီး တစ္ခရီးတည္းသြားေနၾကတဲ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ေတြအားလံုး ဒီေလွၾကီး ပ်က္စီးသြားတာနဲ႔ (အလယ္ကပဲ ပ်က္ပ်က္၊ အထက္ကပဲ ပ်က္ပ်က္) ဒုကၡေတြအတူတူ ေရာက္ၾကမွာမုိ႔လုိ႔ပါပဲ။ ဘာလို႔ဆိုေတာ့ အသင္းသားတစ္ေယာက္ရဲ႔ အသက္ရွင္သန္မႈက တၿခားအသင္းသားေတြေပၚမွာ မူတည္ေနတာကုိး။

(2) The team members know what is important
အဖြဲ႔အစည္းတုိင္းမွာေတာ့ ဘယ္ေလာက္ပဲေသးေသး၊ ဘယ္ေလာက္ပဲၾကီးၾကီး ရည္မွန္းခ်က္ဆိုတာေတာ့ ရွိတတ္ၾကပါတယ္။ ေဘာလံုးအသင္းေတြဆုိ ႏွစ္ကုန္ရင္ ဖလားရဖုိ႔၊ ကုမၸဏီေတြဆုိလည္း တစ္ႏွစ္ကိုဘယ္ေလာက္ၿမတ္ဖို႔ စသၿဖင့္ေပါ့။ အဲဒီရည္မွန္းခ်က္ကို လူတုိင္း အသင္းသားတုိင္း သိထားရပါမယ္။ အဲလိုသိထားမွလည္း ၾကိဳးစားခ်င္စိတ္ ရွိမယ္၊ ၾကိဳးစားရေကာင္းမွန္းလည္း သိပါမယ္။ အဲဒါနဲ႔ တစ္ၿပိဳင္တည္းမွာ ကုိယ္တန္ဖိုးထားတဲ့အရာေတြကလည္း ရွိေနၿပန္ပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ရံမွာက်ေတာ့ ကုိယ့္ရဲ႔ ရည္မွန္းခ်က္နဲ႔ ကုိယ္တန္ဖုိးထားတဲ့ အ၇ာေတြက ေၿဖာင့္ေၿဖာင့္ၾကီး ဆန္႔က်င္ေနတတ္ပါတယ္။
ေဘာလံုးအသင္းေတြ ႏုိင္ရင္ၿပီးေရာ၊ ဂုိးရရင္ၿပီးေရာ၊ ပင္နယ္တီဧရိယာထဲမွာ ဟန္ေဆာင္လွဲခ်ၿပီး ပင္နယ္တီယူတာ၊ ဒိုင္အလစ္မွာ လက္နဲ႔ပုတ္သြင္းတာ၊ အဲဒီလုိ ဘယ္သူေသေသ ငေတမာရင္ၿပီးေရာ ဆုိတဲ့ စိတ္ေတြနဲ႔ လုပ္ေနၾကရင္ေ၇ာ ဒါက တကယ္ေအာင္ၿမင္တာလား။
ေၿပာခ်င္တာကေတာ့ အဖြဲ႔ရဲ႔ ရည္မွန္းခ်က္ေတြကုိ အေကာင္းဆံုး အေကာင္အထည္ေဖာ္ေနတဲ့ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာ ကုိယ့္အဖြဲ႔ရဲ႔ တန္ဖုိးထားရတဲ့အရာေတြ၊ ဂုဏ္သိကၡာေတြကုိလည္း ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေ၇ွာက္သြားဖို႔ လုိပါတယ္။ အဲဒါကိုမွ တကယ့္ကုိ အဆင့္အတန္းၿမင့္တဲ့ အသင္းေကာင္းတစ္သင္းလုိ႔ ေခၚဆုိႏုိင္မွာပါ။

(3) The team members communicate with one another
အသင္းသားေတြဟာ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ ေလးစားမႈအၿပည္႕ ယံုၾကည္မႈအၿပည္႕နဲ႔ ေၿပာဆုိေဆြးေႏြးၾကရပါမယ္။ အဲဒီအတြက္ အေၾကာက္အရြ႔ံကင္းတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းၿဖစ္ဖို႔ လုိပါတယ္။ ဒါမွလည္း အၿပန္အလွန္ အၾကံဉာဏ္ေပးနုိင္၊ ေ၀ဖန္ႏုိ္င္မွာပါ။ အသင္းသားေတြဟာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မယ္ ဆိုတဲ့ စိတ္နဲ႔ ကုိယ္သိထားေတြကိုလည္း ေ၀မွ်ဖလွယ္ၾကရမယ္၊ ၿပစ္တင္ေ၀ဖန္တာမ်ိဳး မဟုတ္ဘဲ အေတြးစိတ္ကူး အုိင္ဒီယာေတြကို ေဆြးေႏြးအေၿဖရွာၾကရပါမယ္။

(4) The team members grow together 
ဒီအခ်က္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ John C.Maxwell ကေတာ့ သူ႔အေတြ႔အၾကံဳေတြကို ဒီလုိေရးၿပထားပါတယ္။ သူ႔အဖြဲ႔အစည္း တုိးတက္လာဖုိ႔ကို သူက ပထမအဆင့္အေနနဲ႔ တစ္လကို တစ္ၾကိမ္ေလာက္ ေဆြးေႏြးပြဲေတြ လုပ္တယ္၊ စာေတြဖတ္ၾကတယ္၊ ေ၀မွ်ၾကတယ္။ အဲဒီကေန ဘယ္သူက ဘယ္မွာေတာ္တယ္ ဆုိတာ အၾကမ္းဖ်င္း သိလာရတယ္ေပါ့။ ေနာက္တစ္ဆင့္အေနနဲ႔ Project ေလးေတြ ဆြဲၿပီး Groupwork လုပ္ခိုင္းတယ္။ ေနာက္ဆံုးက်မွ conferenceေတြ seminar ေတြ၊ workshopေတြကို လႊတ္ၿပီး ေလ့လာခုိင္းတယ္၊ ၿပီးရင္ အၿပန္အလွန္ သင္ယူေစတယ္။ အေတြ႔အၾကံဳဖလွယ္ၿခင္း တစ္နည္းအားၿဖင့္ သင္ယူၿခင္း-သင္ေပးၿခင္း ဆက္ဆံေရးက သူ႔အဖြဲ႔ကို တုိးတက္ေစခဲ့ပါတယ္။
တုိင္းၿပည္တစ္ၿပည္အေနနဲ႔ စဥ္းစားရင္ေတာ့ ပညာေရးစနစ္ေပါ့။ စနစ္တက် ေၿပာင္းလဲၿပဳၿပင္ရပါမယ္။ အေၿခခံပညာေရးစနစ္ေကာင္းဖုိ႔ လုိသလုိ တကၠသိုလ္ပညာေရး၊ အဆင့္ၿမင့္ပညာေရးကိုလည္း အာရံုစိုက္ထားၾကရပါမယ္။ ကုိယ့္ဆီက ေတာ္တဲ့ တတ္တဲ့သူေတြကို ပိုေတာ္ ပိုတတ္လာေအာင္ ႏုိင္ငံၿခားပညာေတာ္သင္ လႊတ္တာေတြ၊ ေလ့လာေရးခရီး လႊတ္တာေတြ လုပ္ၾကရပါမယ္။ ပညာရွင္ေတြ ေနေပ်ာ္ေသာ၊ ပညာကိုၿမတ္ႏုိ္း တန္ဖိုးထားေသာ တုိင္းၿပည္ၿဖစ္ဖို႔လည္း လုိပါေသးတယ္။

(5) There is a team fit
အသင္းအဖြဲ႔တစ္ခုဟာ တစ္ေယာက္ကိုတစ္ေယာက္ကို ခ်စ္ခင္ၾကမယ္၊ တူညီတဲ့ပန္းတုိင္တစ္ခုဆီကိုလည္း အတူတူသြားေနၾကမယ္၊ အဲလို အလုပ္အတူတူ လုပ္ေနၾကရင္းနဲ႔ ကိုယ့္အဖြဲ႔ထဲမွာ ဘယ္သူကေတာ့ အားသာတယ္၊ ဘယ္သူကေတာ့ ဘယ္ေနရာမွာ အားနည္းတယ္ဆုိတာ သိလာပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ေတာ့ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္လုိစိတ္ကို အေၿခခံၿပီး အဖြဲ႔ရဲ႔ေကာင္းက်ိဳးအတြက္ ေဆာင္ရြက္ၾကရပါမယ္။ ခင္ဗ်ားကေတာ့ ဒီၤေနရာမွာ ကၽြန္ေတာ့္ထက္ ပိုေတာ္တယ္၊ ခင္ဗ်ား ဦးေဆာင္ပါ ရယ္လုိ႔ အတၱစြဲကင္းကင္းနဲ႔ ေၿပာႏုိင္ရမယ္။ အားလံုးထဲမွာ တစ္ေယာက္ရဲ႔ အ၇ည္အခ်င္းက က်န္သူေတြထက္ သိသိသာသာ ေခါငး္တစ္လံုး ပိုၿမင့္ေနတယ္ဆုိရင္ သူ႔ကို ေနရာေပး အေလးထား ဆက္ဆံၾကရမွာေပါ့။ သူလုပ္လုိက္ရင္ေတာ့ သူေတာ့ နာမည္ပုိၾကီးသြားမယ္၊ သူ႔ပါတီ ပုိလူၾကိဳက္မ်ားသြားမယ္၊ သူ သမၼတၿဖစ္သြားရင္ ငါတုိ႔ေတာ့ စားေပါက္ပိတ္ၿပီ စသၿဖင့္ အတၱၾကီးၿပီး အမ်ိဳးမ်ိဳး ပိတ္ပင္ေနၾကမယ္ဆုိရင္ေတာ့ အဲဒီအသင္းက ေအာင္ၿမင္ဖုိ႔၇ာ မလြယ္ေတာ့ဘူးေပါ့။

(6) The team members place their individual rights beneath the best interest of the team
အသင္းသားေတြဟာ ကုိယ့္ရဲ႔အခြင့္အေရး ကုိယ့္ရဲ႔ကိုယ္က်ိဳးနဲ႔ အဖြဲ႔အစည္းရဲ႔ ေအာင္ၿမင္မႈ ယွဥ္လာခဲ့ၿပီဆို၇င္ ကိုယ့္အဖြဲ႔ေအာင္ၿမင္ဖို႔ကိုပဲ ဦးစားေပးရပါမယ္။ ကုိယ့္အတၱကို ေရွ႔တန္းတင္ေနတဲ့သူေတြ မ်ားေနသေရ႔ြ အဲဒီအဖြဲ႔အစည္းက ေအာင္ၿမင္ႏုိ္င္ဖို႔ မလြယ္ပါဘူး။ ေဘာလံုးအသင္းေတြမွာဆုိရင္ ကုိယ္ ဂုိးသြင္းဘုရင္ၿဖစ္ဖုိ႔ထက္ ကိုယ့္အသင္းဆုဖလား ရဖုိ႔က ပုိအေရးၾကိးသလုိပဲေပါ့။ ဒီလိုခံယူထားတဲ့ ေဘာလံုးသမားက ကုိယ္ဂုိးသြင္းခြင့္ ရရင္ေတာင္ ကုိယ့္ထက္ ပုိၿပီး အခြင့္သာေနတဲ့သူကို ေဘာလံုးပို႔ေပးပါတယ္၊ နာမည္ၾကီးခ်င္ေစာနဲ႔ ကန္မသြင္းပစ္ပါဘူး။
တကယ္ေတာ့ တကယ့္အသင္းေကာင္းတစ္သင္းက အသင္းသားေတြဟာ သူ ဂုိးသြင္းမယ္ ငါဂုိးသြင္းမယ္ဆိုၿပီး လုမေနၾကပါဘူး။ အခြင့္ပုိသာတဲ့သူက သြင္းလိုက္ရံုပါပဲ။ အဲဒီအတြက္လည္း အားလံုးက ၀ုိင္းပံ့ပုိးေပးၾကပါတယ္။ ဘယ္သူပဲသြင္းသြင္း၊ ငါတုိ႔အသင္း ဂုိးရတာပဲ၊ ဘယ္သူသြင္းတယ္ဆိုတာက အေရးမၾကီးဘူး၊ ငါတုိ႔အသင္း အႏုိင္ရဖုိ႔သာ အေရးၾကီးဆံုးဆုိတဲ့စိတ္ဟာ ခ်န္ပီယံအသင္းသားေတြအတြက္ မရွိမၿဖစ္ လိုအပ္တဲ့စိတ္ဓါတ္ပါပဲ။

(7) Each team member plays a special role
ကုိယ့္အသင္း ကုိယ့္အဖြဲ႔ ေအာင္ၿမင္ဖို႔ ၾကိဳးစားၾကတဲ့ေနရာမွာ ကုိယ္ကၽြမ္းက်င္ရာ ကုိယ္၀ါသနာပါရာ အလုပ္ေတြကို လုပ္ရင္း ပါ၀င္စြမ္္းေဆာင္ၾကရပါတယ္။ တစ္ႏုိင္ငံလံုး ဆရာ၀န္ေတြခ်ည္း ၿဖစ္ေနလို႔မရပါဘူး၊ ေဈးသည္ေတြ၊ စီးပြါးေ၇းပညာရွင္ေတြလည္း ရွိရပါဦးမယ္။ ကာယလုပ္သား၊ ဉာဏလုပ္သား၊ သူ႔အခန္းက႑နဲ႔သူ အၿပန္အလွန္ ေလးစားမႈအၿပည္႕နဲ႔ ေဆာင္ရြက္ၾကရပါမယ္။ ေနာက္ၿပိး ကုိယ္ကစားခ်င္တာ အားသန္တာက တစ္ေနရာ၊ ကုိယ့္အသင္းလိုအပ္ေနတာက တစ္ေနရာၿဖစ္ေနရင္လည္း အသင္းရဲ႔လုိအပ္ခ်က္အရ က်ရာေနရာမွာ အားတက္သေရာနဲ႔ စြမ္းစြမ္းတမံ ကစားေပးဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္။

(8) An effective team has a good bench
ဒါကေတာ့ အသင္းေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေမ့ေနတတ္တဲ့ အပိုင္း၊ အဲဒီလုိပဲ ေအာင္ၿမင္တဲ့ အသင္းေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက အာရံုစိုက္ၾကိဳးပမ္းေနၾကတဲ့ အပုိင္း။ ဘာလဲဆိုေတာ့ ေဘာလံုးစကားနဲ႔ ေၿပာရင္ အရံခံုတန္း၊ ရွင္းေအာင္ထပ္ေၿပာရရင္ လူငယ္ေသြးသစ္။ လူေတြက ကြင္းထဲ၀င္ကစားေနၾကတဲ့ ကစားသမား ၁၁ေယာက္ကုိပဲ အာရံုစုိက္ၾကတယ္၊ သူတို႔ေၿခစြမ္းၿပႏုိင္ဖို႔၊ သူတို႔ဒဏ္ရာ အနာတရကင္းဖို႔။ တကယ္တမ္းေတာ့ အရံခံုတန္းမွာ ထုိင္ေနတဲ့ ကစားသမားေတြကလည္း အေရးၾကီးတာပါပဲ။ ပထမကစားသမားေတြ အသက္အရြယ္ၾကီးရင့္လာခဲ့၇င္၊ ေၿခစြမ္းမၿပႏုိင္ေတာ့ရင္၊ ဒဏ္ရာရသြားခဲ့၇င္ သူတို႔ေတြကပဲ ၀င္ၿပီး အစြမ္းၿပၾကရမွာ၊ သူတို႔ေတြကို ေမ့ထားလို႔မၿဖစ္ဘူး။ ေခါင္းေဆာင္ၿဖစ္တဲ့သူက ဘယ္ေလာက္ပဲ ေတာ္ေနပါေစ၊ ဘယ္ေလာက္ကမာၻ႔အဆင့္မီ ၿဖစ္ေနပါေစ၊ သူ႔ေနရာမွာ အစားထုိးနုိင္တဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းေပၚမလာေသးဘူးဆုိရင္ေတာ့ ဒီအဖြဲ႔ရဲ႔ ေရွ႔အလားအလာက မေၿဖာင့္ၿဖဴးေသးဘူး ဆိုရမွာပါပဲ။

(9) The team members know exactly where the team stands
အသင္းသားေတြအားလံုးဟာ ကုိယ့္အသင္းရဲ႔ အေၿခအေနမွန္ကို သဘာေပါက္ထားဖုိ႔ လိုပါမယ္။ ပြဲၿပီးဖို႔က ဘယ္ႏွမိနစ္လိုေသးတယ္၊ ဘယ္ႏွဂိုးရံႈးေနတယ္၊ ကုိယ့္အသင္းမွာ ဘယ္သူေတြ ဒဏ္ရာရေနတယ္၊ ၿပိဳင္ဘက္ေတြက ဘယ္လုိၿပင္ဆင္ေနၾကတယ္၊ ကုိယ္က ဘာေတြလုပ္ရင္ ေကာင္းမယ္ စသၿဖင့္ သိထားမွ ဒီပြဲကို ဘယ္လိုအႏုိင္ကန္ရမယ္ဆိုတာ သိမွာမဟုတ္လား။ LDC စာရင္း၀င္ တုိင္းၿပည္လုိ႔ ေၿပာတာကုိ နားမခံႏုိင္တာ၊ ဘယ္သူ႔လက္ထက္မွာ ဘာေတြပ်က္သြားတယ္ဆုိတာေတာ့ ထုတ္မေၿပာဘဲ တံတားၾကီးေတြ ဆည္ၾကီးေတြ ဘယ္ႏွစင္းေဆာက္ၿပီးပါၿပီ ဆုိတာမ်ိဳးေတြ၊ သတင္းစာထဲ ပါရံု လိုအပ္သည္မ်ားကို မွာၾကားေနတာမ်ိဳးေတြ ဆက္လုပ္ေနလို႔ေတာ့ မရပါဘူး။

(10) The team members are willing to pay the price
ေနာက္ဆံုးတစ္ခ်က္ကေတာ့ အသင္းသားေတြအားလံုးမွာ ကိုယ့္အသင္းအတြက္ဆုိ စြန္႔လႊတ္ေပးဆပ္ရဲတဲ့ သတၱိရွိရပါမယ္။ တုိက္ပြဲတစ္ပြဲမွာ စစ္သားအင္အား ဘယ္ေလာက္ရွိရွိ၊ ေလယာဥ္ေတြ ဘယ္ႏွစင္းသံုးသံုး၊ တုိက္သေဘၤာေတြ ဘယ္ေလာက္အင္အား ေကာင္းေကာင္း တကယ္တုိက္ပြဲ၀င္ရမဲ့ စစ္သည္ေတြက ေသရဲတုိက္ရဲတဲ့ စိတ္ဓါတ္ မရွိဘဲနဲ႔ေတာ့ ဘယ္လုိနည္းနဲ႔မွ ဒီတုိက္ပြဲကို ႏုိင္ေအာင္ မတုိက္နုိင္ပါဘူး။
ဒီလိုပါပဲ၊ ဘယ္ေလာက္ပဲ သဘာ၀သယံဇာတေတြ ေပါတယ္ေၿပာေၿပာ၊ ႏုိင္ငံတကာက ဘယ္ေလာက္ကူညီကူညီ၊ ကိုယ့္တုိင္းၿပည္က လူေတြကိုယ္တုိင္က တုိးတက္လုိစိတ္ မရွိဘူး၊ တုိင္းၿပည္အတြက္ အနစ္နာခံလုိတဲ့စိတ္၊ ေဆာင္ရြက္ေပးလိုစိတ္ မရွိဘူး၊ ကုိယ္က်ိဳးပဲၾကည္႔ေနၾကမယ္ဆုိ၇င္ေတာ့ အဲဒီတုိင္းၿပည္ ေအာင္ၿမင္ဖုိ႔ကေတာ့ ေရႊၿပည္ေတာ္ ေမွ်ာ္တုိင္းေ၀း ၿဖစ္ေနဦးမွာပါပဲ။

ဒီအခ်က္ေတြကို သင္ခန္းစာယူရင္း လူ၄ေယာက္ေလာက္ရွိတဲ့ မိသားစုဘ၀ေတြကေန ၿမိဳ႔တစ္ၿမိဳ႔၊ တုိင္းတစ္တုိင္း၊ ၿပည္နယ္တစ္ခု၊ ေနာက္ဆံုး တစ္တုိင္းၿပည္လံုး အတုိင္းအတာနဲ႔ပါ အသင္းေကာင္းတစ္သင္းအၿဖစ္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ေတြ ရပ္တည္သြားၾကဖုိ႔ လိုပါတယ္။

အသင္းအဖြဲ႔စိတ္ဓါတ္ဆုိတာ

Share810

Tweet

+1

Share

Shares 810

(၁)
တစ္ခါက က်န္းမာေရးေဟာေၿပာပြဲလုပ္ဖုိ႔ ရြာတစ္ရြာကို သြားခဲ့ၾကတယ္။ Hard to reach လို႔သတ္မွတ္ထားတဲ့ သြားလာရန္ခက္ခဲေသာ ေ၀းလံသီေခါင္ေသာ ရြာေလးေပါ့။ သြားဖို႔ကားေစ်းႏႈန္းေတြ စံုစမ္းၾကၿပီးတဲ့အခါ ေစ်းပိုသက္သာတဲ့ ကားဆရာတစ္ေယာက္ကို ေရြးလိုက္ၾကတယ္။ တကယ့္တကယ္လည္း သြားေရာ၊ ကားသမားက ဒီလမ္းကို တစ္ခါမွမေမာင္းဖူးဘူး ၿဖစ္ေနတယ္၊ သြားရတာ အရမ္းကိုအဆင္မေၿပ ၿဖစ္သြားၿပီး လမ္းဆင္းေလွ်ာက္တဲ့အခါ ေလွ်ာက္၊ တြန္းသင့္တဲ့အခါ တြန္း နဲ႔ လူေတြအေတာ္ပင္ပန္းကုန္ၾကတယ္။ ဒီအခါမွာ အၿပစ္တင္မိၾကေရာ၊ ေစာေစာကတည္းက ငါေၿပာတဲ့လူနဲ႔သာ သြားရင္ ဒီလိုၿဖစ္မွာမဟုတ္ဘူး တဲ့။
(၂)
ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ၿမန္မာေတြဟာ အသင္းအဖြဲ႔စိတ္ဓါတ္ မရွိၾကဘူးလို႔ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ေၿပာၾကတယ္။ တကယ္ၿပန္ၾကည္႔ေတာ့လည္း ဟုတ္ပါတယ္၊ ပါတီပဲေထာင္ေထာင္၊ စီးပြါးေရးပဲလုပ္လုပ္၊ အႏုပညာပဲလုပ္လုပ္၊ အဖြဲ႔ေတြေထာင္ၿပီး သိပ္မၾကာဘူး၊ ကြဲၾက ၿပဲၾကတာပဲ။ အၿပစ္တင္စရာေတြက ပတ္ပတ္လည္ ၿဖစ္ေနလို႔လား မသိဘူး၊ တခုခုဆုိ အၿပစ္အရင္တင္တတ္တဲ့ အက်င့္က အရုိးထဲပါ စြဲေနၿပီ။ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ အၿပစ္တင္မယ္၊ အၿပန္အလွန္ေလးစားမႈ မရွိဘူး၊ မတူတာကို သည္းခံတတ္တဲ့ စိတ္လည္း မရွိဘူး။ ႏွစ္ဖက္စလံုး အက်ိဳးရွိတဲ့ win-win ဆုိတာထက္ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ အၿပဳတ္တုိက္တဲ့ win-lost ကို ပုိအားသန္ၾကတယ္။ ပုိလိုခ်င္ၾကတယ္။
(၃)
တကယ္ေတာ့ Group လို႔ေခၚတဲ့ လူအုပ္စုနဲ႔ Team လို႔ေခၚတဲ့ အသင္းအဖြဲ႔ဆိုတာက တူမလိုလိုနဲ႔ အေတာ္ကြဲၿပားပါတယ္။ ဆုိပါစို႔၊ ကုမၸဏီတစ္ခုမွာ စာရင္းကုိင္ရွိတယ္၊ Marketing သမားရွိတယ္၊ receptionist ရွိတယ္၊ admin သမားရွိတယ္၊ အားလုံးက သူတုိ႔အလုပ္မွာသူတို႔ သူမတူေအာင္ တစ္ဖက္ကမ္းခပ္ ေတာ္ၾကတယ္၊ ဒါေပမဲ့ အသင္းတစ္ခုရယ္လို႔ ၿဖစ္မေနေတာ့ သူတို႔ေတြက တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ အကဲခတ္ေနၾကတယ္၊ အမွားကို ေစာင့္ၾကည္႔ေနၾကတယ္၊ မွားလိုက္တာန႔ဲ အၿပစ္တင္လုိ႔ ေ၀ဖန္လို႔ မဆံုးဘူး၊ ၿပီးရင္ အဲဒါကို ငါ သူ႔အေပၚ အႏုိင္ရသြားၿပီ ဆုိၿပီး ေပ်ာ္ေနတတ္ၾကတယ္၊ ဂုဏ္ယူေနတတ္ၾကတယ္။ အဖြဲ႔ေအာင္ၿမင္တာထက္ သူမွားၿပီး ငါမွန္တယ္ ဆုိတဲ့သက္ေသကုိ ပုိလိုခ်င္ၾကတယ္။ အဖြဲ႔ရဲ႔အက်ိဳးစီးပြါးထက္ ပုဂၢိဳလ္ေရးက႑ကို ပုိဦးစားေပးၾကတယ္။ သူတုိ႔ေတြရဲ႔ လုပ္အားက ၁+၁ = ၂ ပဲ။ အဲဒါမ်ိဳးကုိေတာ့ လူေတြစုထားလို႔ လူအုပ္စုတစ္စုလို႔ ေခၚႏုိင္ေပမဲ့ အသင္းတစ္ခုလုိ႔ေတာ့ သတ္မွတ္လုိ႔မရဘူး။ ဒီလိုလူမ်ိဳးေတြရွိေနၿခင္းအားၿဖင့္ အဲဒီအဖြဲ႔အစည္းဟာလည္း ဘယ္လိုနည္းနဲ႔မွ မတုိးတက္ႏိုင္ဘူး။
(၄)
အသင္းအဖြဲ႔ဆုိတာကေတာ့ လူအုပ္စုတစ္စုပါပဲ၊ ဒါေပမဲ့ ဘယ္လိုgroupလဲဆုိေတာ့ ငါတုိ႔ဟာ “တစ္ေလွတည္းစီးၿပီး တစ္ခရီးတည္းသြားေနၾကတဲ့သူေတြပဲ” ဆုိတဲ့ စိတ္ဓါတ္မ်ိဳး ကုိယ္စီရွိေနၾကတဲ့ groupတစ္ခု။ ပံုၿပင္တစ္ပုဒ္ ရွိတယ္၊ တစ္ခါတုန္းက ၿမစ္ထဲမွာ ေလွတစ္စင္းကို လူ၃ေယာက္ ေလွာ္ခတ္လာတယ္၊ တစ္ေနရာေရာက္ေတာ့ ေလွရဲ႔အလယ္မွာ ထုိင္ေနတဲ့လူက သူထုိင္ေနတဲ့ေအာက္ကို အေပါက္ေဖာက္ေလရ႔ဲ၊ အဲဒါနဲ႔ ေရွ႔နဲ႔ေနာက္မွာ ထုိင္ေနၾကတဲ့ လူေတြက ေၿပာတယ္၊ ေဟ့လူ ဘာလုပ္တာလဲ၊ ေရေတြ၀င္လာမွာေပါ့ လို႔ဆုိေတာ့ အဲဒီလူက ၿပန္ေၿပာတယ္၊ ဘာၿဖစ္လဲ၊ ငါ့ေနရာ ငါလုပ္တာ မင္းတုိ႔နဲ႔ဘာဆုိင္လဲ တဲ့။ ဆုိင္ပါတယ္၊ ဘာလုိ႔ဆုိေတာ့ သူတုိ႔က တစ္ေလွတည္းစီးေနၾကတဲ့သူေတြကိုး။ တစ္ေယာက္ရဲ႔အသက္ရွင္ရပ္တည္မႈဟာ တစ္ၿခားတစ္ေယာက္နဲ႔လည္း ပတ္သက္ေနပါတယ္။ တစ္ေယာက္ရဲ႔အမွားက တစ္သင္းလံုးကုိ က်ရံႈးေစႏုိင္ပါတယ္။ အဲဒီလိုခံယူထားၾကတဲ့အခါက်ေတာ့ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ အမွားေစာင့္မေနၾကေတာ့ဘူး။ အေကာင္းဆံုးၿဖစ္မဲ့အေၿဖကို အားလံုး၀ုိင္းရွာၾကေတာ့တယ္။ ဘယ္သူမွန္တယ္ ဘယ္သူမွားတယ္ဆိုတာထက္ အဖြဲ႔ေကာင္းဖုိ႔က ပုိအေရးၾကီးလာတယ္။ ကိုယ္နဲ႔မတူတဲ့ဆံုးၿဖတ္ခ်က္တစ္ခုကို အမ်ားသေဘာတူညီမႈနဲ႔ ခ်ၿပီးသြားတဲ့အခ်ိန္မွာလည္း ငါေၿပာသလိုမွ မလုပ္ၾကတာလို႔ ေၿပာႏိုင္လာမွာကုိေတာင္ မလိုခ်င္ေတာ့ဘူး။ အဖြ႔ဲအစည္းရဲ႔အက်ိဳးအတြက္ ငါေၿပာတာမွန္ဖို႔ထက္ ငါတုိ႔အခု ဆံုးၿဖတ္လိုက္တဲ့ဟာ မွန္ဖုိ႔ပဲ ပိုဦးစားေပးမိေတာ့တယ္။
(၅)
အမ်ိဳးသမီးေဟာ္ကီအသင္းအေၾကာင္း ရုိက္ကူးထားတဲ့ အိႏိၵယဇာတ္ကားေလးတစ္ကား ၾကည္႔ဖူးပါတယ္။ အတုိခ်ဳပ္ေၿပာရရင္ အစက တစ္ေယာက္တစ္မ်ိဳးစီနဲ႔ ၿပန္႔က်ဲေနတဲ့ အသင္းကို နည္းၿပအၿဖစ္ သရုပ္ေဆာင္တဲ့ မင္းသားက ၿပန္စုစည္းလိုက္တယ္၊ အသင္းပံုစံက်သြားတယ္၊ တၿဖည္းၿဖည္းနဲ႔ ႏုိင္ပြဲေတြဆက္လာခဲ့တယ္။ ေနာက္ဆံုး ဗိုလ္လုပြဲကို ေရာက္လာတယ္။ ကစားသြားတဲ့ ပြဲစဥ္တစ္ေလွ်ာက္မွာ သူတုိ႔အသင္းက တုိက္စစ္မွဴးႏွစ္ဦးက အၿပိဳင္အဆုိင္ ဂုိးေတြသြင္းၾကတယ္၊ ၿပိဳင္ပြဲမွာ အေကာင္းဆံုးကစားသမားၿဖစ္လာဖုိ႔လည္း အၿပိဳင္ေရပန္းစားလာၾကတယ္၊ အဲဒီေတာ့ သူတုိ႔စိတ္ထဲမွာလည္း ၾကိတ္ၿပိဳင္ေနၾကတယ္၊ တစ္ေယာက္က ရထားရင္ ေနာက္တစ္ေယာက္ကုိ မေပးဘူး၊ သူ႔ဟာသူပဲ ဂုိးသြင္းသြင္းလိုက္တယ္။ ဗိုလ္လုပြဲမၿပိဳင္ခင္ တစ္ညမွာေတာ့ နည္းၿပက သူတုိ႔ႏွစ္ေယာက္ကုိ ေခၚေၿပာတယ္။ မင္းတုိ႔ႏွစ္ေယာက္ ကစားေနပံုေတြကို တစ္ဖက္အသင္းက ၿမင္ေနမွာပဲ၊ အဲဒါကုိ အခြင့္အေရးယူၾကမွာပဲ၊ မင္းတုိ႔ၿပင္မွရမယ္၊ မင္းတုိ႔ဟာ ငါတုိ႔အသင္းရဲ႔ အားအထားရဆံုး ကစားသမားေတြၿဖစ္သလို ငါတုိ႔အသင္းရံႈးနိမ့္ရမဲ့ တစ္ခုတည္းေသာ အေၾကာင္းရင္းလည္း ၿဖစ္တယ္ တဲ့။ နည္းၿပက အဲ့လိုေၿပာသြားေပမဲ့လည္း မရပါဘူး။ တကယ္ကစားေတာ့ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ မေပးဘဲ တစ္ကိုယ္ေကာင္းဆန္ဆန္ ကစားေနၾကတယ္။ ဟိုဘက္အသင္းက တစ္ဂုိးသြင္းထားလုိက္ၿပီ၊ ေနာက္ဆံုးမိနစ္ေရာက္လာတယ္၊ အဲဒီအခ်ိန္မွာပဲ သူတုိ႔အသင္း ဂုိးသြင္းဖို႔ အခြင့္အေရးရတယ္။ တစ္ေယာက္က သယ္လာတယ္၊ ဂုိးသမားနဲ႔ ရင္ဆုိင္ေတြ႔တယ္၊ ဟိုဘက္မွာ ေၿပးလိုက္လာတာက သူနဲ႔ၿပိဳင္ဘက္လိုၿဖစ္ေနတဲ့ ကစားသမား၊ ထိုးေပးလိုက္တာနဲ႔ ေသခ်ာတယ္၊ ဂုိးၿပီ။ ဂုိးသမားကေတာ့ အပုိင္တြက္ထားလိုက္တယ္၊ သူ ဟုိဘက္ကို ေပးမွာမဟုတ္ဘူး ဆုိၿပီး သူသြင္းရင္ ဖမ္းဖုိ႔အတြက္ ၿပင္ဆင္ထားလိုက္တယ္၊ အဲဒီအခ်ိန္မွာပဲ ဒီကစားသမားက ဟုိဘက္ကို လွမ္းေပးလိုက္တယ္၊ အဲဒီမွာတင္ သူတုိ႔ေခ်ပဂုိးရသြားတယ္၊ ေနာက္ဆံုး အႏုိင္ရသြားပါတယ္။ သူတို႔အသင္းအႏုိင္ရၿခင္းရဲ႔ လ်ိဳ႔၀ွက္ခ်က္ကေတာ့ ငါတုိ႔ထဲက ဘယ္သူဂုိးသြင္းသြင္း အဲဒါဟာ ငါတုိ႔အသင္းအႏုိင္ရတာပဲ ဆိုတာကို အဲဒီကစားသမားက သေဘာေပါက္သြားလို႔ပါပဲ။
(၆)
ေအာင္ၿမင္မႈတုိင္း ေအာင္ၿမင္သူတုိင္းရဲ႔ေနာက္ကြယ္မွာ ပံ့ပိုးေပးသူ၊ ေပးဆပ္အနစ္နာခံသူေတြဆုိတာ ရွိၾကရစၿမဲပဲ။ ၿမန္မာၿပည္လြတ္လပ္ေရးရဖုိ႔ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႔ အခန္းက႑ အေရးပါသလို၊ လူမသိ သူမသိနဲ႔ အသက္ေပးသြားရတဲ့ မ်ိဳးခ်စ္ပုဂၢိဳလ္ေတြကိုလည္း ေမ့ထားလို႔ မရဘူး။ ေဘာလံုးပြဲတစ္ပြဲမွာ အႏုိင္ဂုိးသြင္းလိုက္တဲ့ တုိက္စစ္မွဴးကို ခ်ီးက်ဴးဖုိ႔လိုသလို ဂိုးမေပးရေအာင္ စြမ္းစြမ္းတမံ ကာကြယ္ေပးသြားတဲ့ ဂုိးသမားကိုလည္း အသိအမွတ္ၿပဳေပးရမယ္။ အသိအမွတ္ၿပဳမႈေတြ မခံရတဲ့အခါ၊ ေအာင္ပြဲေတြမွာ လ်စ္လ်ဴရႈခံ ရပါမ်ားလာတဲ့အခါ ေတာ္ရံုအသင္းအဖြဲ႔စိတ္ဓါတ္ ရွိပါတယ္ဆုိသူေတြေတာင္ ၾကာေတာ့ စိတ္ပ်က္လာတတ္တယ္။ လူဆုိတာ အတၱရွိတဲ့ သတၱ၀ါပဲကိုး။ အဲဒီအတြက္ ခ်ီးက်ဴးခံရတဲ့သူေတြအေနနဲ႔ ငါ ေတာ္လို႔ဒီလုိၿဖစ္တာပဲ ဆုိတာထက္ ကုိယ့္ကို ပံ့ပုိးေပးလိုက္တဲ့ ေနာက္ကြယ္ကလူေတြကို အသိအမွတ္ၿပဳေပးဖုိ႔လည္း လိုပါတယ္။
(၇)
Group ဆိုတာ လူႏွစ္ေယာက္ သုိ႔မဟုတ္ ႏွစ္ေယာက္ထက္ပိုတဲ့ အစုအဖြဲ႔ပါ။
Team ဆိုတာကေတာ့ ငါတုိ႔ဟာ တစ္ေလွတည္းစီး တစ္ခရီးတည္းသြားေနၾကတဲ့သူေတြပဲ လို႔ ခံယူထားၾကတဲ့ လူအစုအဖြဲ႔ပါ။
Team work ဆိုတာက ၁ နဲ႔ ၁ ေပါင္းတာပဲ ဆုိေပမဲ့ သူတုိ႔ႏွစ္ဦးရဲ႔ ေပါင္းစည္းမႈေၾကာင့္ ထြက္လာတဲ့ ရလဒ္က ၂ ထက္ ပိုေနတာကုိ ေခၚပါတယ္။ (1+1 = >2)
Team spirit ဆုိတာကေတာ့ ငါတုိ႔ထဲက ဘယ္သူဂုိးသြင္းသြင္း ငါတုိ႔အသင္း အႏုိင္ရတာပဲ၊ အဲဒီလိုပဲ၊ ငါတုိ႔ထဲက ဘယ္သူပဲမွားမွား အဲဒါဟာ ငါတုိ႔အသင္း ရံႈးနိမ့္တာပဲ လို႔ စြဲစြဲၿမဲၿမဲ ခံယူထားတာကုိ ဆုိလိုပါတယ္။
ေၿပာရရင္ လက္ရွိ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ႏုိင္ငံမွာ အလိုအပ္ဆံုးဟာ အဲဒီအသင္းအဖြဲ႔စိတ္ဓါတ္ပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။

ေခါင္းေဆာင္မႈဆုိတာ

Share1K

Tweet

+1

Share14

Shares 1K

ေလးစားရတဲ့ ဆရာတစ္ေယာက္က ေၿပာဖူးတယ္၊ ကမာၻကို ကုိင္လႈပ္ေနတာ Generalist ေတြပါ တဲ့။ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတ၊ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ စတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ ပညာရပ္တစ္ခုတည္းကို ထဲထဲ၀င္၀င္ ကၽြမ္းကၽြမ္းက်င္က်င္သိတဲ့ Specialist ေတြမဟုတ္ၾကပါဘူး။ က႑အားလံုးကုိ နားလည္သေဘာေပါက္ၿပီး ကုိယ့္အဖြဲ႔အစည္း ကိုယ့္ႏုိင္ငံအတြက္ အေကာင္းဆံုးၿဖစ္မဲ့ ဆံုးၿဖတ္ခ်က္ေတြကုိ ခ်မွတ္ေနၾကတဲ့ Generalist ေတြ ၿဖစ္ပါတယ္။
Knowledge နဲ႔ Skill ဘာကြာသလဲဆုိရင္ Knowledge ဆုိတာက Knowing what to do ဘာလုပ္ရမလဲဆိုတာကို သိၿခင္းၿဖစ္ၿပီး Skill ဆိုတာကေတာ့ Knowing how to do ဘယ္လုိလုပ္ရမယ္ဆုိတာကို သိၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ က်န္းမာေရးအဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုကို ဦးေဆာင္မဲ့လူဟာ ဘယ္ေဒသမွာေတာ့ ဘာေရာဂါေတြ ၿဖစ္ေနတယ္၊ ဘာလုပ္ဖုိ႔ လိုတယ္ စသၿဖင့္ ေပၚလစီခ်ေပးႏုိင္ဖို႔ လိုပါတယ္။ သူခ်ေပးလိုက္တဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္တစ္ရပ္ကို ဘယ္လိုလုပ္ရမယ္ဆုိတာကို အေသးစိတ္သိတဲ့၊ တတ္ကၽြမ္းနားလည္တဲ့ Specialist မ်ားက အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ၾကမွာ ၿဖစ္ပါတယ္။
Leaders do the right things. Others do the things right.
ေခါင္းေဆာင္မ်ားဟာ မွန္ကန္တဲ့အလုပ္၊ တစ္နည္းအားၿဖင့္ လုပ္သင့္လုပ္ထုိက္တဲ့အလုပ္မ်ားကို လုပ္ၾကရသူေတြ ၿဖစ္ၿပီး၊ ေနာက္လိုက္မ်ားကေတာ့ ကုိယ္လုပ္ရမဲ့အလုပ္ကို မွန္မွန္ကန္ကန္နဲ႔ ေဆာင္ရြက္ၾကရတဲ့သူေတြပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းၿဖစ္ခ်င္တဲ့သူေတြဟာ ကုိယ့္နားမွာ လူေတာ္ေတြ တစ္နည္းအားၿဖင့္ ေၿပာရရင္ Specialist ေတြ ၀န္းရံေနေအာင္ လုပ္ထားႏုိင္ဖုိ႔ လိုပါတယ္။ ေနရာဖယ္ေပးရမွာ စိုးၿပီး လူေတာ္ကို ေၾကာက္ေနလို႔ မရပါဘူး။ လူေတာ္ေတြ ေမြးထုတ္ေပးႏုိင္ရမယ္၊ လူေတာ္ေတြကို ခ်စ္တတ္ရမယ္၊ ခ်ီးၿမွင့္ေၿမွာက္စားရမယ္၊ ေနာက္ၿပီး ကုိယ့္ေနာက္မွာ အၿမဲတမ္းရွိေနေအာင္လည္း စည္းရံုးသိမ္းသြင္းႏုိင္ဖုိ႔ လိုပါတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ဟာ သူ႔ဟာသူ ဘယ္ေလာက္ၾကီးပဲ ေတာ္ေနပါေစ၊ သူ႔ေနာက္မွာ လူေတာ္အစုအဖြဲ႔ မရွိရင္ ဘယ္လုိမွ ေအာင္ၿမင္တဲ့ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္ ၿဖစ္မလာႏုိင္ပါဘူး။
တကယ္ေတာ့ ေခါင္းေဆာင္မႈဆုိတာ ပစၥည္းေတြအၿပည္႔တင္ထားတဲ့ လွည္းတစ္စီးကို လိုခ်င္တဲ့ေနရာ အေရာက္ပုိ႔ေပးႏုိင္ဖုိ႔ ၾကိဳးစားရသလိုပါပဲ။ ေခါင္းေဆာင္ဟာ ဒီလွည္းၾကီးကို လမ္းမွန္ေပၚမွာ ရွိေနေအာင္ ဦးေဆာင္လမ္းညႊန္ေပးရသူ ၿဖစ္ပါတယ္။ ကုိယ္တုိင္ ၀င္တြန္းေနလို႔ မရပါဘူး။ ေခါင္းေဆာင္ၿဖစ္တဲ့သူဟာ ဘယ္လမ္းကသြားရင္ အနီးဆံုးၿဖစ္မယ္ဆုိတဲ့ လမ္းကို ေရြးခ်ယ္ႏုိင္ဖုိ႔ လိုပါတယ္။ ဒီအတြက္ မရွိမၿဖစ္ လိုလာတာက ေနာက္လိုက္ေတြထက္ ပုိေ၀းေ၀းၿမင္ႏုိင္တဲ့ စြမ္းအား။ ေနာက္တစ္ခုက ကုိယ္တစ္ေယာက္တည္း ၿမင္ေနလုိ႔လည္း မရေသးဘူး၊ ကုိယ္ၿမင္သလို ေနာက္လိုက္ေတြလည္း ၿမင္လာေအာင္၊ ကုိယ္ခံယူသလို၊ ကုိယ္ေမွ်ာ္မွန္းထားသလို သူတုိ႔ေတြ တစ္ထပ္တည္း ခံယူလာေအာင္ ေမွ်ာ္မွန္းလာေအာင္ ဆက္သြယ္ေၿပာဆုိႏုိင္ဖို႔လည္း လိုပါတယ္။ ဒါမွလည္း ကုိယ့္ေနာက္လိုက္ေတြဟာ ဒီအလုပ္လုပ္ရတဲ့အတြက္ စိတ္ေက်နပ္မႈ ရွိမွာပါ။ လုပ္ခ်င္ကုိင္ခ်င္စိတ္အၿပည္႔နဲ႔ တက္ၾကြေနေတာ့မွာပါ။
ေခါင္းေဆာင္ ဆုိတာဟာ ရာထူးတစ္ခု မဟုတ္ပါဘူး။ တာ၀န္တစ္ရပ္သာ ၿဖစ္ပါတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ေတြမွာ ပါ၀ါ၂မ်ိဳး၂စား ရွိပါတယ္။ ကုိယ္ရထားတဲ့ ရာထူးေၾကာင့္ ၿဖစ္လာတဲ့ Positional power နဲ႔ ကုိယ့္ရဲ႔ ကိုယ္ရည္ကိုယ္ေသြးေၾကာင့္ ရလာတဲ့ Personal power ေတြပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။ Positional power အရ သူတို႔မွာ အၿပစ္ေပးပုိင္ခြင့္ရွိတယ္။ အမိန္႔ေပးပုိင္ခြင့္ရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီပါ၀ါေတြဟာ ရာထူးေပ်ာက္သြားတဲ့ေန႔မွာ သူတုိ႔လည္း ေပ်ာက္ဆံုးသြားတတ္ၿပီး ေနာက္လုိက္ေတြအေပၚမွာလည္း ၾကီးမားတဲ့လႊမ္းမုိးမႈ ၿဖစ္မလာပါဘူး။ ေရွ႔တင္ေတာ့ မေကာင္းတတ္လို႔ နာခံေနေပမဲ့ ေနာက္ကြယ္မွာက် သူကေတာ့ လွည္းေပၚမွာ ထုိင္ေနတယ္၊ ငါတုိ႔က်ေတာ့ ေနာက္ကေန ပင္ပန္းတၾကီး တြန္းေနရတယ္ ဆိုၿပီး ေၿပာၾကမွာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္မွာ အေရးၾကီးတာက Personal power ၿဖစ္ပါတယ္။
အဲဒီမွာမွ ကုိယ့္ရဲ႔ အရည္အခ်င္းေၾကာင့္ ရလာတဲ့ Expert power နဲ႔ ကုိယ့္ရဲ႔ စိတ္ဓါတ္၊ ခံယူခ်က္ေကာင္းတာေတြေၾကာင့္ ေနာက္လိုက္ေတြစိတ္ထဲ ခ်စ္ခင္ႏွစ္သက္ၿပီး လိုက္တုပခ်င္လာေစတဲ့ Referent power ဆိုၿပီး ထပ္ရွိပါေသးတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ဆုိတာဟာ ေနာက္လုိက္ေတြအေပၚမွာ လႊမ္းမုိးႏုိင္ရပါမယ္၊ အဲဒီအတြက္ ငါက ဘာရာထူး နင္က ဘာအဆင့္လုပ္ေနလို႔ မရပါဘူး။ စစ္မွန္တဲ့ လႊမ္းမုိးမႈဆုိတာဟာ ရာထူးကေန မလာပါဘူး။ အရည္အခ်င္းကေနသာ လာပါတယ္။ အသက္ငယ္ငယ္နဲ႔ ရာထူးတစ္ခု ရထားတဲ့အခါမွာ (အေဖ့ကုမၸဏီမွာ သားက အလိုလိုေနရင္း မန္ေနဂ်ာၿဖစ္လာၾကတဲ့အခါမ်ိဳးမွာ) ၿဖစ္တတ္ၾကတဲ့ “ကုိယ့္ထက္လုပ္ငန္းခြင္အရင္ေရာက္ေနတဲ့သူေတြဆီက ေလးစားမႈ မရဘူး” ဆုိတဲ့ကိစၥဟာ ဒါေၾကာင့္ပါ။ Personal power ရလာေအာင္ ၾကိဳးစားဖုိ႔ လိုပါတယ္။ အဲဒီပါ၀ါသာရွိေနရင္ ဘယ္သူကမွ ကုိယ့္ကုိ လွည္းလာမတြန္းလို႔ ဆိုၿပီး အၿပစ္တင္ေနမွာ မဟုတ္သလို၊ ကုိယ္က လာတြန္းေပးမယ္ဆုိရင္ေတာင္ အားလံုးက ၀ုိင္းတားၾကမွာပါ။ ဘာလို႔ဆိုေတာ့ ဒီေခါင္းေဆာင္ေနရာမွာ သူသာ မရွိရင္ ဒီလွည္းၾကီးဟာ ဘယ္ကိုမွ မေရာက္ႏုိင္ဘူးလို႔ အားလံုးက သေဘာေပါက္ထားၾကလို႔ပါပဲ။
ေနပူပူထဲမွာ ဒီလွည္းၾကီးကုိ တြန္းေနရတယ္၊ လွည္းေပၚမွာ ထုိင္ေနတဲ့ေခါင္းေဆာင္ကေတာ့ သူတုိ႔လွည္း ဘယ္ေနရာေရာက္ေနၿပီ၊ ဘယ္ေလာက္ေ၀းေသးတယ္၊ ဘယ္ေလာက္ဆက္သြားရဦးမယ္ ၿမင္ေနေပမဲ့ ေနာက္ကတြန္းေနရတဲ့ ေနာက္လိုက္ေတြကေတာ့ ဒါေတြၿမင္မေနရပါဘူး။ ၾကာလာတဲ့အခါက်ေတာ့ လုပ္သာလုပ္ေနရတယ္ ဘာမွလည္း မထူးပါဘူးဆိုၿပီး စိတ္ဓါတ္က်လာတတ္ပါတယ္။ အဲဒီအတြက္ ေခါင္းေဆာင္လုပ္တဲ့သူဟာ သူတုိ႔ေမွ်ာ္မွန္းထားတဲ့ အနာဂတ္ရည္မွန္းခ်က္ကို အၿမဲတမ္းသက္၀င္လႈပ္ရွားေနေအာင္ လံႈ႔ေဆာ္ထားႏုိင္ဖုိ႔ လိုပါတယ္။ အဲဒါမွ ကုိယ္တကယ္ေမွ်ာ္မွန္းထားတဲ့ ေနရာကို အားလံုးရဲ႔ ပူးေပါင္းပါ၀င္မႈနဲ႔ အေရာက္သြားႏုိင္မွာ ၿဖစ္ပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ Leadership ဆိုတဲ့ ေခါင္းေဆာင္မႈကို အႏွစ္ၿပန္ခ်ဳပ္ရရင္
ေခါင္းေဆာင္မႈဆုိတာဟာ အဖြဲ႔အစည္းတစ္ရပ္ကို က်စ္လ်စ္ခုိင္မာစြာနဲ႔ စနစ္တက်ၿဖစ္ေအာင္ လမ္းညႊန္ေပးၿပီး ရည္မွန္းခ်က္တစ္ခု ေအာင္ၿမင္ေအာင္ လုပ္ေဆာင္ေပးရတဲ့ အလုပ္တစ္ခုၿဖစ္ပါတယ္။
ဒီအတြက္ ေခါင္းေဆာင္လုပ္မဲ့သူဟာ ဘာလုပ္ရင္ အေကာင္းဆံုးၿဖစ္မယ္ဆုိတဲ့ Knowledge ရွိဖို႔ လိုပါတယ္။ ေ၀းေ၀းၿမင္ႏုိင္ဖိို႔ Vision ရွိဖုိ႔ လိုတယ္။ အေၿပာင္းအလဲေတြ ေဖာ္ေဆာင္ႏုိင္ဖုိ႔ လိုပါတယ္ (Change)။
အဲဒီ Vision ကုိ ေနာက္လိုက္ေတြပါသိေအာင္ စည္းရံုးေၿပာဆုိႏုိင္ဖုိ႔ လိုပါတယ္ (Sharing the vision)။ အေၿပာအေဟာ ေကာင္းရမယ္ (Leadership communication)။ ေနာက္လိုက္ေတြရဲ႔ စိတ္ဓါတ္ကို တက္ၾကြေနေစရပါမယ္ (Motivation)။
အဲဒီ Vision ကိုလည္း အၿမဲတေစ အသက္၀င္ေနေအာင္ လံႈ႔ေဆာ္ႏုိင္ရပါမယ္ (Inspiration)။
အဲဒီ Vision ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ေပးမဲ့ လူေတာ္အစုအဖြဲ႔ကိုလည္း ပုိင္ဆုိင္ထားရပါမယ္။ ေနာက္လုိက္ေတြအေပၚ လႊမ္းမုိးႏုိင္စြမ္း ရွိရမယ္ (Influence)။ အဲဒီအတြက္ ကိုယ့္မွာ ကုိယ္ရည္ကုိယ္ေသြး ထက္ၿမက္ဖို႔ လိုပါတယ္၊ Personal power ရွိရပါမယ္။
ဒါေၾကာင့္ ေခါင္းေဆာင္မႈဆုိတာဟာ Change Motivation Inspiration နဲ႔ Influence ဆိုတဲ့ ေဒါက္တုိင္(၄)ခုကို အေၿခၿပဳၿပီး အေကာင္အထည္ေဖာ္ေနရတဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္တစ္ခုပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။
ေဒါက္တာ ၿဖိဳးသီဟ

လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ အေတြးအေခၚ

လက္ဖက္ရည္ဆိုင္တစ္ဆိုင္မွာ ႀကီးၾကပ္ကြပ္ကဲမႈ (Supervision) ေကာင္းတဲ့အခါ

– ခ်ထားသမွ် ေရေႏြးအိုး၊ ေဆးလိပ္ဗူး၊ ဒါေတြကုန္ေနတယ္ ဆိုတာ မရွိဘူး
– Customer ဝင္လာတာကို ႀကိဳတဲ့သူမရွိတာ၊ မွာဖို႔အတြက္ စားပြဲထိုးကို ေအာ္ေခၚေနရတာ၊ ဒါေတြမျဖစ္ဘူး
– မွာထားၿပီး အစားအေသာက္ေတြ ေတာ္ေတာ္နဲ႔ေရာက္မလာတာ၊ မွာတာနဲ႔လာခ်တာ တလြဲျဖစ္တာ၊ မွာတာကို မမွတ္မိလိုက္တာ၊ ဒါေတြလည္း အျဖစ္နည္းမယ္
– ပိုက္ဆံတလြဲ တြက္သြားတာေတြလည္း မရွိဘူးေပါ့၊၊

~ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္တစ္ဆိုင္မွာ စီမံခန႔္ခြဲမႈ (Management) ေကာင္းတဲ့အခါ

– စားပြဲထိုးေတြက အလုပ္ကို ဖိဖိစီးစီး လုပ္ေနမယ္
အေဖ်ာ္ဆရာေတြ အေၾကာ္ဆရာေတြ လက္မွန္မယ္၊ အစားအေသာက္ေတြ အရသာမွန္မယ္ (Man)
– ဂ်ဳံျပတ္သြားလို႔၊ မီးစက္မရွိလို႔ ဟိုဟာမရဘူး၊ ဒီဟာမရဘူး ဆိုတာမ်ိဳးေတြ မျဖစ္ဘူး( Material)
– ဆိုင္ရဲ႕ ဝင္ေငြထြက္ေငြ၊ အျမတ္အရႈံး တိတိက်က် သိရမယ္ (Money)
– ပိုက္ဆံတြက္တဲ့ စနစ္၊ အစားအေသာက္မွာတဲ့ စနစ္၊ Customer က Feedback ျပန္ေပးလို႔ရတဲ့ စနစ္ေတြ ခိုင္ခိုင္မာမာ ရွိမယ္ (Method)

~ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္တစ္ဆိုင္မွာ ေခါင္းေဆာင္မႈ (Leadership) ေကာင္းတဲ့အခါ

– ဆိုင္မွာရနိုင္တဲ့ အေစားအေသာက္ေတြ ပိုစုံလာမယ္၊ အစားအစာတင္မက တျခားတြဲဖက္လို႔ရတာေတြ၊ ဂ်ာနယ္၊ စာအုပ္၊ ဖုန္းေငြျဖည့္ကဒ္၊ ဒါေတြပါ ရလာမယ္
– ဆန္းသစ္တဲ့ အိုင္ဒီယာေတြ၊ စနစ္ေတြ ေရာက္လာမယ္
– ေနရာအကြက္အကြင္းေကာင္းတဲ့ ေနရာေတြမွာ ဆိုင္ခြဲေတြ တိုးဖြင့္လာနိုင္မယ္
– ေနာက္ၿပီး ကိုယ့္ဆီက စားပြဲထိုးေလးေတြ အဆင့္ဆင့္တိုးတက္လာၿပီး ႀကီးၾကပ္သူအဆင့္၊ မန္ေနဂ်ာအဆင့္၊ ေနာက္ဆုံး ကိုယ္တိုင္ပါ စီးပြါးေရးတစ္ခုကို ဦးေဆာင္လုပ္နိုင္တဲ့အဆင့္အထိ ျဖစ္လာမယ္၊၊

သေဘာကေတာ့

ႀကီးၾကပ္မႈသည္ ေန႔စဥ္လုပ္ငန္းေတြ အဆင္ေျပေခ်ာေမြ႔ေစဖို႔ လုပ္ေဆာင္တယ္၊ အေသးစိတ္တယ္

စီမံခန႔္ခြဲမႈသည္ လူ၊ ေငြ၊ ပစၥည္း၊ နည္းလမ္း၊ ဒါေတြကို အသုံးခ်ၿပီး ခ်မွတ္ထားတဲ့ ရည္မွန္းခ်က္ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္တယ္

ေခါင္းေဆာင္မႈကေတာ့ အျမင္က်ယ္က်ယ္နဲ႔ အေျပာင္းအလဲေတြ ေဖာ္ေဆာင္တယ္၊ ေနာက္လိုက္ေတြကို လႈံ႔ေဆာ္မႈေပးတယ္၊ လႊမ္းမိုးနိုင္တယ္၊ အေျပာင္းအလဲမွာ လိုက္ပါေဆာင္ရြက္ေစတယ္၊ ေနာက္ၿပီး ေနာက္ထပ္ေခါင္းေဆာင္ေတြကိုလည္း ေမြးထုတ္ေပးတယ္၊၊

တခ်ိဳ႕ဆိုင္ေတြ Supervision နဲ႔ Management ေကာင္းတယ္၊ လာတဲ့ customer ေတြ သေဘာတအားက်တယ္၊ ေအာင္ျမင္တယ္၊၊
ဒါေပမယ့္ Leadership အားနည္းတဲ့အခါ အေျပာင္းအလဲလုပ္နိုင္စြမ္း နည္းတယ္၊ အဲဒီအခါ အရင္းအနွီးမ်ားမ်ား၊ အိုင္ဒီယာဆန္းဆန္းနဲ႔ ဆိုင္ေတြလည္းေပၚလာေရာ ကိုယ့္ေဈးကြက္ေဝစုကို ေပးလိုက္ရေတာ့တယ္၊၊

တခ်ိဳ႕ဆိုင္က် Leadership ေကာင္းတယ္၊၊
ဒါေပမယ့္ စီမံခန႔္ခြဲမႈ အားနည္းေလေတာ့ ဆိုင္ႀကီးကေတာ့ ခမ္းနား၊ ေနရာက ေကာင္း၊ စားတဲ့လူက်ေတာ့ က်ီးနဲ႔ဖုတ္ဖုတ္ ျဖစ္ေနတတ္တယ္၊၊

အဲဒီလို လက္ဖက္ရည္ဆိုင္လုပ္ငန္းတစ္ခု ေအာင္ျမင္ဖို႔ေတာင္ ႀကီးၾကပ္မႈ၊ စီမံခန႔္ခြဲမႈ၊ ေခါင္းေဆာင္မႈတို႔ အေရးႀကီးေသးတယ္ဆိုရင္
နိုင္ငံတစ္ခု တိုးတက္ဖို႔အတြက္ဆို ပိုလို႔ေတာင္ အေရးႀကီးပါဦးမယ္၊၊

ဒါေၾကာင့္လည္း ဒီပညာေတြကို တခုတ္တရ သင္ၾက၊ ေလ့လာၾက၊ ေဆြးေႏြးေနၾကတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္၊၊

ေနာက္ၿပီး ဒီအရည္အေသြးေတြဟာ လူတိုင္းအတြက္ အေရးႀကီးပါတယ္၊၊ ကိုယ္က ဆရာဝန္၊ ကုမၸဏီဝန္ထမ္း၊ အင္ဂ်င္နီယာ၊ ေက်ာင္းဆရာ၊ ဘာပဲလုပ္လုပ္ပါ၊ ဒါေတြက မျဖစ္မေန လိုအပ္ပါတယ္၊၊

သက္ဆိုင္ရာကြၽမ္းက်င္မႈ ရွိထားရင္ အလုပ္တစ္ခု ေသခ်ာတယ္ဆိုေပမယ့္ ရာထူးခပ္ႀကီးႀကီး ရခ်င္တယ္၊ ကို္ယ့္ေၾကာင့္ ကိုယ့္ပတ္ဝန္းက်င္နဲ႔ ကိုယ့္နိုင္ငံမွာ အေျပာင္းအလဲေတြ အမ်ားအျပား ျဖစ္ေစခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ကိုယ့္မွာ ဒီအရည္အေသြးေတြ ရွိေနဖို႔အတြက္ ႀကိဳးစားထားရပါလိမ့္မယ္၊၊

ေဒါက္တာၿဖိဳးသီဟ

အလားအလာရွိတဲ့ေခါင္းေဆာင္ ဆုိတာ

လက္ရွိအဖြဲ႔အစည္းမွာ Middle level manager အၿဖစ္ အလုပ္လုပ္ခဲ့တဲ့ ဒီတစ္ႏွစ္ခြဲကာလအတြင္း အၾကီးမားဆံုးအခက္အခဲက ဘာလဲဆုိရင္ Front line manager ေတြကို ဘယ္လိုမ်ိဳး စြမ္းေဆာင္ရည္ၿမွင့္ေပးရမလဲ ဆုိတာပါပဲ။ သူတုိ႔ ေတာ္ရင္ေတာ္သေလာက္ လုပ္ငန္းေတြ သိသိသာသာ ေအာင္ၿမင္လာတတ္ၾကတာမုိ႔ အင္မတန္အေရးၾကီးတဲ့ အစိတ္အပိုင္းတစ္ခုလည္း ၿဖစ္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္လုိ ေဒသေလးတစ္ခုေလာက္ တာ၀န္ယူရသူေတာင္ ဒီေလာက္ဆုိရင္ တစ္ႏုိင္ငံလံုးကို ဦးေဆာင္ရသူဆုိ ဘယ္လိုမ်ားေနမလဲ။ တကယ္ေတာ္တဲ့ မန္ေနဂ်ာတစ္ေယာက္ကို ေတြ႔ၿပီဆုိ လုပ္ငန္းရွင္ေတြဟာ လက္လြတ္မခံႏုိင္ၾကလို႔ လစာေကာင္းေကာင္းေပးဖု႔ိ လက္မတြန္႔ၾကဘူး ဆိုၿပီး လုပ္ငန္းရွင္တစ္ေယာက္ ေရးဖူးတာေလး သြားသတိရမိပါတယ္။
ခုလို ႏုိင္ငံၿခားရင္းႏွီးၿမွပ္ႏွံမႈေတြ ပို၀င္လာေတာ့မယ္၊ အလုပ္အကုိင္အခြင့္အလမ္းေတြ ပိုမ်ားလာေတာ့မယ့္ အခ်ိန္မ်ိဳးမွာဆုိ ကုိယ့္မွာသာ ေခါင္းေဆာင္မႈအေတြ႔အၾကံဳနဲ႔ အရည္အခ်င္းေတြ ေကာင္းေကာင္းရွိထားရင္ သူမ်ားထက္ ေခါင္းတစ္လံုးသာေနမွာ အမွန္ပါပဲ။
ဒါၿဖင့္ အလားအလာရွိတဲ့ေခါင္းေဆာင္ (Potential Leader) တစ္ေယာက္မွာ ဘယ္လိုအရည္အေသြးေတြ ရွိေနဖုိ႔ လိုမလဲ
၁။ ကိုယ္က်င့္သိကၡာ (Character)
ေခါင္းေဆာင္တစ္ေယာက္ရဲ႔ အေရးၾကီးဆံုးအရည္အေသြးလုိ႔ ေၿပာရပါမယ္။ အက်င့္စာရိတၱလို႔ ဘာသာၿပန္လိုက္ရင္ ေငြေၾကးအရႈပ္အရွင္းကင္းတာေလာက္ ထင္သြားမွာစိုးလို႔၊ ကုိယ္က်င့္သိကၡာ လို႔ ေရးလိုက္တာပါ။ ရုိးသားတာ၊ ေၿဖာင့္မတ္တာ၊ ရပ္တည္ခ်က္ခုိင္မာတာ၊ အေၿပာနဲ႔အလုပ္ညီတာ၊ ကုိယ့္ကိုကုိယ္ထိန္းသိမ္းႏုိင္စြမ္းရွိတာ၊ ပေရာ္ဖက္ရွင္နယ္ ပီသတာ၊ က်င့္၀တ္ကို ေလးစားတာ၊ ဒါေတြအကုန္လံုး အၾကံဳး၀င္ပါတယ္။
မတတ္တာ သင္ေပးလို႔ရပါတယ္။ ကိုယ္က်င့္တရား မေကာင္းတာက ၿပင္ဖု႔ိခက္ပါတယ္။ အဲဒီလိုလူမ်ိဳးဟာ အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုလံုးအတြက္ တကယ့္အားနည္းခ်က္ ၿဖစ္လာႏုိင္ပါတယ္။ လူတစ္ေယာက္ တတ္မတတ္၊ သိမသိကို အလြယ္တကူ အကဲၿဖတ္လို႔ ရေပမဲ့ ကိုယ္က်င့္သိကၡာကို သိႏုိင္ဖို႔က် မလြယ္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ဒီအခ်က္ေတြနဲ႔ေတာ့ ခန္႔မွန္းၾကည္႔လို႔ ရပါတယ္။
-အေၿခအေနတစ္ခု၊ အထူးသၿဖင့္ အမွားတစ္ခု၊ ရံႈးနိမ့္မႈတစ္ခုကို တာ၀န္ယူတတ္သူလား၊
-ေပးထားတဲ့ ကတိေတြ တည္တတ္သလား၊
-ယူထားတဲ့ တာ၀န္ေတြ ေလးစားတတ္သလား၊
-လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္ေတြနဲ႔ ဆက္ဆံေရးအေၿခအေန ဘယ္လိုရွိလဲ၊ သူမ်ားကိုလုပ္ခုိင္းၿပီး နာမည္ေကာင္း၀င္ယူတတ္သူမ်ိဳးလား၊ ကုိယ့္ထက္ၿမင့္သူဆုိ ဖားတတ္သေလာက္ နိမ့္တဲ့သူဆုိ ႏွိမ့္ခ်ဆက္ဆံတတ္တဲ့သူမ်ိဳးလား။
ဒီလိုအခ်က္ေတြက တိတိက်က် မဟုတ္ေတာင္ လူတစ္ေယာက္ရဲ႔ ကုိယ့္က်င့္သိကၡာကို အထုိက္အေလ်ာက္ေတာ့ ေၿပာၿပေပးႏုိင္ပါတယ္။
၂။ လႊမ္းမိုးႏုိင္မႈ (Influence)
ေခါင္းေဆာင္မွန္ရင္ ရွိကုိရွိထားရမဲ့ အခ်က္ႏွစ္ခ်က္ရွိပါတယ္။ ၁) သူ ဘယ္သြားခ်င္တယ္ဆုိတာကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္း သိထားရမယ္ ၂) အဲဒီကိုေရာက္ဖုိ႔ သူနဲ႔အတူ လိုက္မဲ့သူေတြကို လႊမ္းမိုးႏုိင္စြမ္း ရွိရမယ္။ လႊမ္းမိုးႏုိင္တယ္ဆုိတာမွာလည္း Positional power ဆုိတဲ့ ရာထူးအရ၊ လုပ္ပုိင္ခြင့္အရ လႊမ္းမိုးႏုိင္တာမ်ိဳးထက္ Personal power လို႔ ဆုိရမဲ့ အရည္အခ်င္းနဲ႔ စိတ္ဓါတ္ပိုင္းေၾကာင့္ လႊမ္းမုိးႏုိင္တာမ်ိဳးက ပိုအေရးၾကီးပါတယ္။
၃။ အေကာင္းၿမင္စိတ္ (Positive attitude)
လူတစ္ေယာက္ရဲ႔ ေအာင္ၿမင္မႈနဲ႔ က်ရံႈးမႈကို အဓိကအဆံုးအၿဖတ္ေပးတာ အဲဒီစိတ္ပါပဲ။ အဆုိးၿမင္တတ္သူဟာ အခြင့္အလမ္းတုိင္းကို စိန္ေခၚမႈလို႔ၿမင္တယ္၊ အေကာင္းၿမင္တတ္သူက စိန္ေခၚမႈတုိင္း၊ အခက္အခဲတုိင္းကို အခြင့္အလမ္းလို႔ၿမင္တယ္။ အဆုိးၿမင္တတ္သူက ရံႈးနိမ့္မႈတစ္ခုကုိ စိတ္ပ်က္တယ္၊ ေဒါသထြက္တယ္။ အေကာင္းၿမင္တတ္သူကေတာ့ တည္တည္ၿငိမ္ၿငိမ္ ရင္ဆုိင္တယ္၊ အမွားကေန သင္ခန္းစာယူတယ္၊ ၿပီးေတာ့ ေရွ႔ဆက္တယ္။ အဲဒီအေကာင္းၿမင္တတ္တဲ့စိတ္ဟာ လူမႈဆက္ဆံေရးေကာင္းဖုိ႔အတြက္လည္း မၿဖစ္မေန လိုအပ္ပါတယ္။
၄။ လူမႈေရးစြမ္းရည္ (Excellent people skill)
လူေတြကို ဘယ္ေလာက္လံႈ႔ေဆာ္ႏုိင္တယ္၊ နားလည္ေပးႏုိင္တယ္၊ သူတို႔ရဲ႔ အေကာင္းဆံုးစြမ္းေဆာင္ရည္ကုိ ဘယ္ေလာက္ထိ ထုတ္ယူႏုိင္တယ္ဆိုတဲ့ အရည္အေသြးေတြ ၿဖစ္ပါတယ္။ လူေတြဟာ အရည္အခ်င္းရွိတဲ့သူတစ္ေယာက္ကို ေတြ႔ရင္ ေလးစားၾကတယ္ဆုိေပမဲ့ ကုိယ့္ရဲ႔ေခါင္းေဆာင္အေနနဲ႔ေတာ့ မသတ္မွတ္ၾကပါဘူး။ People skill ၿမင့္သူမ်ားေနာက္ကိုသာ ယံုယံုၾကည္ၾကည္ လိုက္ေလ့ရွိၾကပါတယ္။ ကမာၻေက်ာ္သူေဌးၾကီး Andrew Carnegie က Charles Schwab ဆုိသူကုိ သူ႔ကုမၸဏီမွာ လစာေငြေၿမာက္ၿမားစြာ ေပးၿပီး ခန္႔အပ္ထားခဲ့တာဟာ သူ႔မွာရွိေနတဲ့ အဲဒီစြမ္းေဆာင္ရည္ကုိ လိုခ်င္တာေၾကာင့္ပါ။
၅။ ကုိယ့္အစြမ္းအစကုိယ္ သိရွိၿခင္း (Evident gift)
ေလာကမွာ ေတာ္တဲ့သူနဲ႔ ညံ႔တဲ့သူ ရယ္လုိ႔ မရွိပါဘူး။ ဘုရားသခင္ ထည္႔ေပးလိုက္တဲ့ အရည္အေသြးေတြကို ရွာေဖြေတြ႔ရွိၿပီးတဲ့သူနဲ႔ မေတြ႔ရွိေသးတဲ့သူပဲ ရွိပါတယ္တဲ့။
ဒါေၾကာင့္ ဘ၀မွာ တစ္စံုတစ္ေယာက္ၿဖစ္လာခ်င္ပါတယ္ ဆုိတဲ့သူေတြကို (၄)မ်ိဳးခြဲလို႔ရပါတယ္။
Never be – သူစိတ္၀င္စားရာ၊ အားသန္ရာနဲ႔ လုပ္ေနရတဲ့အလုုပ္နဲ႔ ကိုက္ညီမႈမရွိတာေၾကာင့္ ဒီအလုပ္မွာ ဘယ္လိုမွ မေအာင္ၿမင္ႏုိင္တဲ့သူ ၿဖစ္ပါတယ္။ ဘုရားသခင္ထည္႔ေပးလိုက္တဲ့ အရည္အခ်င္းကို ရွာမေတြ႔ေသးတဲ့သူမ်ိဳးေပါ့။
Could be – သူကေတာ့ သူမ်ားထက္သာတဲ့ အားသာခ်က္ရွိတယ္ဆုိေပမဲ့ စည္းကမ္းပုိင္း အားနည္းမႈေၾကာင့္ ၿဖစ္သင့္သေလာက္ ၿဖစ္မလာေသးတဲ့သူမ်ိဳး ၿဖစ္ပါတယ္။
Should be – သူကေတာ့ ပင္ကိုယ္ပါရမီ ပါေပမဲ့ လံုေလာက္တဲ့သင္ယူမႈ မရေသးတဲ့သူ ၿဖစ္ပါတယ္။
Must be – သူကေတာ့ ရွိထားရမဲ့ အသိ၊ အတတ္၊ ခံယူခ်က္ေတြ ေကာင္းေကာင္းရွိထားၿပီးၿဖစ္လုိ႔ လုပ္ၿပဖို႔အခြင့္အေရးသာ လိုေနေတာ့တဲ့သူမ်ိဳး ၿဖစ္ပါတယ္။ အလားအလာရွိတဲ့ေခါင္းေဆာင္ ဆုိတာ ဒီလိုလူမ်ိဳးကို ေခၚတာၿဖစ္ပါတယ္။
၆။ လံုေလာက္တဲ့ အေတြ႔အၾကံဳနဲ႔ သင္ခန္းစာယူမႈ (Proven track record)
အလုပ္အေတြ႔အၾကံဳ ဘယ္ေလာက္လဲဆုိ ဘယ္ႏွႏွစ္ရွိၿပီဆုိတာမ်ိဳး ေၿပာတတ္ၾကေပမဲ့ တိတိက်က် ဘာအခက္အခဲေတြ ၾကံဳဖူးလဲ၊ ဘယ္လုိေတြ ေက်ာ္လႊားခဲ့ဖူးလဲ ေမးရင္ေတာ့ မေၿဖႏုိင္ၾကေတာ့ပါဘူး။ ဘာလို႔ဆုိေတာ့ အခက္အခဲေတြကို ေရွာင္ခဲ့၊ ပုန္းခဲ့ၾကတယ္။ မလြဲမေသြဆုိလည္း ၾကံဳေနတုန္းခဏပဲ၊ ဘာသင္ခန္းစာမွ မယူလိုက္ၾကဘူး၊
ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းၿဖစ္မယ့္သူကေတာ့ အခက္အခဲကို မေၾကာက္ဘူး၊ ရင္ဆုိင္တယ္၊ ေက်ာ္လႊားတယ္၊ သင္ခန္းစာယူတယ္၊ ထပ္ကာထပ္ကာ မွားေနတယ္ဆုိတာ မရွိဘူး။ သူတုိ႔ရဲ႔စြမ္းေဆာင္ရည္ကို မွတ္ေက်ာက္တင္ခံၿပီးေၾကာင္း ရာဇ၀င္ေတြ သူတို႔မွာ ရွိေနတတ္ၾကတယ္။
၇။ ယံုၾကည္မႈ (Confidence)
သူတုိ႔ေတြဟာ ဘယ္ေလာက္ဆိုးတ့ဲ့ အေၿခအေနမ်ိဳးမွာပဲၿဖစ္ၿဖစ္ တည္တည္ၿငိမ္ၿငိမ္ ရင္ဆုိင္ႏုိင္စြမ္း ရွိၾကတယ္။ ေအာင္ကိုေအာင္ၿမင္ရမယ္လုိ႔ ယံုၾကည္ထားၾကတယ္။ မိမိကိုယ္မိမိယံုၾကည္မႈ မရွိတဲ့သူေနာက္ကို ဘယ္သူကမွ မလိုက္ခ်င္ပါဘူး။ က်ိန္းေသရံႈးမယ့္ တုိက္ပြဲကို အႏုိင္တုိက္ခဲ့သူေတြ၊ မၿဖစ္ႏုိင္တဲ့ ေအာင္ပြဲတစ္ခုကို ရယူႏုိင္ခဲ့သူေတြအားလံုးဟာ ကိုယ့္ကိုကုိယ္ယံုၾကည္မႈရွိတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြကသာ ပံုေဖာ္ခဲ့တာခ်ည္းပါပဲ။
၈။ စည္းကမ္းထိန္းသိမ္းႏုိင္မႈ (Self-discipline)
ေအာင္ၿမင္မႈဆုိတာ မေတာ္တဆ တုိက္ဆုိင္ၿပီး ရလာတယ္ဆုိတာ မရွိပါဘူး။ စစ္မွန္တဲ့ ေအာင္ၿမင္မႈတုိင္းဟာ စနစ္တက် တည္ေဆာက္ယူရပါတယ္။ အဲဒီအတြက္ မၿဖစ္မေနလိုလာတာက မိမိကုိယ္မိမိ ထိန္းသိမ္းႏုိင္စြမ္းရွိဖုိ႔၊ စည္းကမ္းရွိဖို႔ပါပဲ။ မိမိရဲ႔ခံစားခ်က္ေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏုိင္ရမယ္။ တခုခုကုိ ေလ့လာေနခ်ိန္မွာ ေပ်ာ္ခ်င္ပါးခ်င္စိတ္ေတြကို ခ်ဳပ္တည္းႏုိင္ရမယ္၊ အခ်ိန္ကို အက်ိဳးရွိရွိ အသံုးခ်ႏုိင္ရမယ္။ လုပ္ငန္းခြင္ေရာက္တဲ့အခါ ပေရာ္ဖက္ရွင္နယ္ ပီသရမယ္။ အဲဒီလို ထိန္းသိမ္းႏုိင္စြမ္း မရွိတဲ့သူ၊ စိတ္အလိုလိုက္တတ္သူဟာ ဘ၀မွာ ေအာင္ၿမင္လည္း ခဏပါပဲ။
၉။ လူမႈဆက္ဆံေရးစြမ္းရည္ (Effective communication skill)
ဒီအရည္အေသြးမရွိဘဲ ေခါင္းေဆာင္ၿဖစ္ဖို႔ အင္မတန္ခဲယဥ္းပါတယ္။ ကုိယ္လုပ္ခ်င္တဲ့ကိစၥေတြ၊ ၿဖစ္ခ်င္တဲ့ေအာင္ၿမင္မႈေတြအေၾကာင္းကို ေနာက္လုိက္ေတြ သေဘာေပါက္ေအာင္ ေၿပာၿပေပးႏုိင္ရမယ္၊ သူတုိ႔စိတ္ဓါတ္ကို အေကာင္းဆံုး လံႈ႔ေဆာ္ေပးႏုိင္ရမယ္။ ေနာက္ၿပီး ေနာက္လုိက္ေတြရဲ႔အၿမင္၊ အခက္အခဲနဲ႔ ခံစားခ်က္ေတြကိုလည္း နားေထာင္ေပးႏုိင္ရမယ္။
၁၀။ လက္ရွိအေၿခအေနေပၚ ေက်နပ္မေနၿခင္း(Discontent with status quo)
ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းေတြဟာ လက္ရွိစြမ္းေဆာင္ရည္အေပၚမွာ ေက်နပ္ေနတာထက္ ဒီထက္ ဒီထက္ ပိုေကာင္းေအာင္ ငါတုိ႔လုပ္ႏုိင္ေသးတယ္လို႔ ခံယူထားၾကသူမ်ား ၿဖစ္ပါတယ္။ ကိုယ့္အလုပ္မွာ အေကာင္းဆံုး စီမံခန္႔ခြဲႏုိင္တဲ့ မန္ေနဂ်ာေကာင္းေတြ ရွားပါးလွပါတယ္။ အနာဂတ္အၿမင္ရွိၿပီး ကိုယ့္ကိုကိုယ္ယံုၾကည္မႈအၿပည္႔နဲ႔ risk ယူရဲ၊ စိန္ေခၚရဲ၊ ေရွ႔ဆက္ရဲတဲ့ ေခါင္းေဆာင္မ်ိဳးကေတာ့ ပိုလို႔ေတာင္ ရွားပါေသးတယ္။
အဖြဲ႔အစည္းေတြ၊ ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ အနာဂတ္ေခါင္းေဆာင္အၿဖစ္ ဘယ္သူေတြကို ေရြးရမလဲဆိုရင္ ခုေၿပာခဲ့တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြအေပၚ အေၿခခံၿပီး ေရြးခ်ယ္ၾကမွာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ဒီအရည္အခ်င္းေတြဟာ အနာဂတ္မွာ ေခါင္းေဆာင္ၿဖစ္ခ်င္သူတုိင္း ၿပင္ဆင္ထားရမယ့္ အရာေတြဆုိလည္း မမွားပါဘူး။

ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းဆုိတာ

ဒီေန႔ေခတ္မွာ ေခါင္းေဆာင္မႈ (Leadership) နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး တခုတ္တရ ေလ့လာၾက၊ ေဆြးေႏြးလာၾကတာ အေၾကာင္းမဲ့ မဟုတ္ပါဘူး။ ထူးထူးၿခားၿခား ေအာင္ၿမင္ခဲ့တဲ့၊ ေအာင္ၿမင္ေနတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြ၊ ႏုိင္ငံေတြအားလံုးလုိုလိုမွာ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းေတြ ရွိေနတာကိုၾကည္႔ရင္ ေခါင္းေဆာင္မႈဟာ ဘယ္ေလာက္အေရးၾကီးသလဲဆုိတာကို သိႏုိင္မွာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ရဲ႔ ေခါင္းေဆာင္မႈအရည္အေသြးေတြကို ကၽြန္ေတာ္တုိ႔လူငယ္ေတြ အတုယူႏုိင္ၾကဖုိ႔ ရည္ရြယ္ၿပီး ေရးသားလိုက္ရပါတယ္။
L = Loyalty (သစၥာရွိၿခင္း)
ဗိုလ္ခ်ဳပ္ဟာ ၿမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးအတြက္ ၾကိဳးပမ္းတဲ့ေနရာမွာ အင္မတန္ လက္ေတြ႔က်တဲ့သူပါ။ မဟာဗ်ဴဟာအရ ဂ်ပန္နဲ႔ ေပါင္းၿပီး အဂၤလိပ္ကို တုိက္ထုတ္သလို၊ ဂ်ပန္ေတြရဲ႔သရုပ္မွန္ ေပၚလာတဲ့အခါမွာလည္း အဂၤလိပ္နဲ႔ေပါင္းၿပီး ဂ်ပန္ကို တုိက္ထုတ္ၿပန္ပါတယ္။ ရုတ္တရက္ၾကည္႔ရင္ အေၿခအေနေပၚ မူတည္ၿပီး ဘက္ေၿပာင္းတတ္သူအၿဖစ္ ေ၀ဖန္ခ်င္စရာပါ။ ဒါေပမယ့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္က အဂၤလိပ္ ဒါမွမဟုတ္ ဂ်ပန္ေတြကို ၿမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးဆီ သြားတဲ့လမ္းအတြက္ အသံုးၿပဳရမယ့္ ယာဥ္တစ္ခုလိုပဲ သေဘာထားခဲ့ၿပီး တကယ္တမ္း သူသစၥာရွိတာက ႏုိင္ငံအေပၚ၊ ၿပည္သူေတြအေပၚမွာသာ ၿဖစ္ပါတယ္။ သစၥာရွိတာေကာင္းေပမယ့္ သစၥာထားရမယ့္သူ မွားယြင္းေနရင္လည္း အဆင္မေၿပႏုိင္ပါဘူး။
E = Enthusiasm (စိတ္အားထက္သန္မႈရွိၿခင္း)
ညွိဳ႔အားၿပင္းေခါင္းေဆာင္ (Charismatic Leader) တုိင္းလိုလုိမွာ ရွိတတ္တာက ‘စိတ္အားထက္သန္မႈ’ပါပဲ။ အဲဒီစိတ္က သူတုိ႔ကို ေခါင္းေဆာင္ေနရာအထိ တြန္းပို႔ေပးခဲ့တာ ၿဖစ္သလုိ၊ ေနာက္လိုက္ေတြရဲ႔ စိတ္ႏွလံုးကို စည္းရံုးသိမ္းသြင္းႏုိင္တာဟာလည္း အဲဒီစိတ္ဓါတ္ၿပင္းၿပမႈေၾကာင့္ပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။
ဗိုလ္ခ်ဳပ္ရဲ႔ ငယ္ဘ၀ကို ၿပန္ၾကည္႔လုိက္ရင္ လူမႈဆက္ဆံေရးညံ႔ဖ်င္းသူအၿဖစ္ ပံုေဖာ္ခံရတာကို ေတြ႔ရပါလိမ့္မယ္။ ေခၚရင္လည္း ၾကားခ်င္မွ ၾကားသတဲ့၊ သူမ်ားေၿပာေနတုန္းလည္း နားမေထာင္ဘဲ ေတြးခ်င္ရာ ေတြးေနတတ္သတဲ့။ လမ္းမွာ မ်က္ႏွာခ်င္းဆုိင္ေတြ႔ရင္ေတာင္ ႏႈတ္ဆက္ခ်င္မွ ႏႈတ္ဆက္သြားသတဲ့။ အေၾကာင္းကေတာ့ ဒီႏုိင္ငံလြတ္လပ္ေရးရဖုိ႔ ဆုိတဲ့စိတ္ကပဲ ၾကီးစုိးေနခဲ့လို႔ ၿဖစ္ပါတယ္။
ဒီအတြက္လည္း သူ႔မွာလိုေနတာမွန္သမွ် အကုန္ၿဖည္႔တင္းခဲ့တယ္။ အေဟာအေၿပာစြမ္းရည္အတြက္ ေဟာေၿပာပံုကုိယ္ေနဟန္ထား၊ လက္အမူအရာေတြ ေလ့က်င့္ခဲ့တယ္၊ သိပ္ေကာင္းတဲ့ အဂၤလိပ္မိန္႔ခြန္းေတြဆုိ အလြတ္နီးပါးရေအာင္ က်က္ထားတယ္။ သူတုိ႔ဆီက လြတ္လပ္ေရးကို ရခ်င္ရင္ သူတို႔စာ(အဂၤလိပ္စာ)ကို သင္ထားမွရမယ္ဆုိၿပီး အဂၤလိပ္ေတြကိုယ္တုိင္ေတာင္ အထင္ၾကီးေလးစားရတဲ့အထိ ထူးခၽြန္ခဲ့တယ္။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ဟာ ေမြးရာပါေခါင္းေဆာင္ ဆုိတာထက္ စိတ္ဓါတ္ၿပင္းၿပမႈေၾကာင့္ ကိုယ့္ကုိယ္ကုိယ္ ေလ့က်င့္တည္ေဆာက္ရင္း ေခါင္းေဆာင္ၿဖစ္လာခဲ့သူသာ ၿဖစ္ပါတယ္။
A = Attitude (ခံယူခ်က္မွန္ကန္ၿခင္း)
တုိင္းတစ္ပါးသား အုပ္ခ်ဳပ္ခံဘ၀က ဆိုးလိုက္တာဆုိၿပီး ညည္းညဴသူေတြ ရွိခဲ့သလို၊ ဒီအေၿခအေနကို အခြင့္ေကာင္းယူၿပီး ကုိယ့္တုိင္းသူၿပည္သားအခ်င္းခ်င္း ဂုတ္ေသြးစုတ္ အၿမတ္ထုတ္ခဲ့သူေတြလည္း ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီလိုအေၿခအေနကပဲ ဗိုလ္ခ်ဳပ္တုိ႔လို သူရဲေကာင္းေတြကိုလည္း ေမြးဖြါးေပးခဲ့ၿပန္ပါတယ္။ အဓိကကေတာ့ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ရဲ႔ ခံယူခ်က္မွန္ကနု္မႈေၾကာင့္ပါ။ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ရဲ႔ ဘယ္လုိအခက္အခဲပဲေတြ႔ေတြ႔ ယိမ္းယိုင္မသြားတဲ့စိတ္ဓါတ္က ေနာက္လုိက္ေတြကုိတင္မက တစ္တုိင္းၿပည္လံုးက ၿပည္သူေတြကိုပါ ကူးစက္ၿပီး စိတ္ဓါတ္တက္ၾကြေစခဲ့ပါတယ္။
D = Discipline (စည္းကမ္းရွိၿခင္း)
ကၽြန္ေတာ္နားလည္တဲ့ စည္းကမ္းဆုိတာ “လုပ္ရမယ့္အလုပ္မ်ားကို လုပ္ၿခင္း”နဲ႔ “မလုပ္ရမယ့္အလုပ္မ်ားကို ေရွာင္ၿခင္း”တို႔ၿဖစ္ပါတယ္။ လုပ္ရမယ့္အလုပ္ေတြ လုပ္ခဲ့တာနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ေတာ့ အေထြအထူး ထပ္မေၿပာလုိေတာ့ပါဘူး။ မလုပ္ရမယ့္အလုပ္ေတြကို ေရွာင္ႏုိင္ၿခင္းအပိုင္းမွာေတာ့ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ဟာ အင္မတန္ အတုယူစရာ ေကာင္းတဲ့သူ ၿဖစ္ပါတယ္။ လြတ္လပ္ေရးကို တုိက္ယူေနရတဲ့ ကာလမွာ စစ္ေခါင္းေဆာင္အၿဖစ္ ပီပီၿပင္ၿပင္ ဦးေဆာင္ႏုိင္ခဲ့သလို၊ ႏိုင္ငံေရးသမားဘ၀ကို ခံယူလိုက္တဲ့အခါမွာလည္း ႏုိင္ငံေရးသမားပီသခဲ့သူ ၿဖစ္ပါတယ္။ မတူကြဲၿပားတဲ့ တာ၀န္ႏွစ္ခုကို မေရာယွက္ခဲ့သလို မယူသင့္တဲ့ ခံစားခြင့္ေတြကိုလည္း လံုး၀မယူခဲ့ပါဘူး။
E = Example (စံနမူနာၿပ ၿဖစ္ၿခင္း)
ဗိုလ္ခ်ဳပ္ဟာ အသက္ငယ္ငယ္ရြယ္ရြယ္နဲ႔ တုိင္းၿပဳၿပည္ၿပဳေခါင္းေဆာင္ ၿဖစ္လာခဲ့တာဟာ လက္နက္န႔ဲ၊ ရာထူးနဲ႔ၿခိမ္းေၿခာက္ၿပီး ေနရာရလာခဲ့တာ မဟုတ္ပါဘူး။ “ေခါင္းေဆာင္မႈအား ဗိုလ္ခ်ဳပ္ကို မည္သူကမွ် ေပးအပ္သည္မဟုတ္ဘဲ သူ႔ဘာသာ ရေအာင္ လုပ္ယူရၿခင္း” ဆိုၿပီး ဦးေက်ာ္ၿငိမ္းေရးခဲ့ဖူးသလိုပဲ၊ ရာထူးေနရာက ေပးလိုက္တဲ့ ပါ၀ါထက္ ကုိယ့္အရည္အေသြးၿပည္႔၀မႈေၾကာင့္ ရလာတဲ့ Personal power နဲ႔ တုိင္းၿပည္ကုိ ဦးေဆာင္ခဲ့သူပါ။
အၾကမ္းခံႏုိင္ၿခင္း၊ စြမ္းေဆာင္ရည္ၿမင့္မားၿခင္း၊ ရုိးသားၿခင္း၊ ပညာရည္ၿပည္႔၀ၿခင္း၊ အေၿမာ္အၿမင္ၾကီးၿခင္း၊ ခံယူခ်က္မွန္ကန္ၿခင္း၊ ေနာက္လုိက္ရဲေဘာ္ေတြကို ငဲ့ညွာတတ္ၿခင္း၊ ဘယ္အပုိင္းကုိပဲၾကည္႔ၾကည္႔၊ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ဟာ ေရွ႔ေဆာင္လမ္းၿပ ၿဖစ္ေနတာ ေတြ႔ရပါလိမ့္မယ္။
R = Respect (ေလးစားမႈရွိၿခင္း)
ဗိုလ္တာရာ ေရးခဲ့ဖူးတာေလးလည္း ဖတ္ရပါတယ္၊ တစ္ခါက သူတို႔ေတြ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ကို သြားကန္ေတာ့ၾကတဲ့အခါ ပိုးလံုခ်ည္ေတြ၀တ္လာတာကိုလည္း ၿမင္ေရာ “ရဲေဘာ္ေလးေတြမွာေတာ့ ယူနီေဖာင္းအစုတ္စုတ္၊ မင္းတုိ႔က်ေတာ့ ပိုးလံုခ်ည္တစ္ေၿပာင္ေၿပာင္၊ သူတုိ႔စိတ္ထဲ ဘယ္လိုေနၾကမလဲ စဥ္းစားၾကည္႔စမ္း” ဆုိၿပီး အခန္းထဲက သူ႔ယူနီေဖာင္းေတြ ယူ၀တ္ေစၿပီးမွ ကန္ေတာ့ခံခဲ့ပါတယ္။ ၿပန္ေတာ့ေတာင္ အဲဒီအ၀တ္အစားေတြ မလဲေစဘဲ ဒီအတုိင္းပဲ ၿပန္ေစပါသတဲ့။ လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္မေၿပာနဲ႔၊ ကိုယ့္လက္ေအာက္ရဲေဘာ္ေတြအေပၚေတာင္ ေလးစားမႈထားတတ္တဲ့ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ရဲ႔စိတ္ကုိ ဒီၿဖစ္ရပ္ေလးကေန ေတြ႔ႏိုင္မွာပါ။
S = Scholarliness (ပညာၿပည္႔၀ၿခင္း)
ဗိုလ္ခ်ဳပ္ရဲ႔ အရည္အခ်င္းကို ထင္ဟပ္ေစတဲ့ အၿဖစ္အပ်က္ေလးတစ္ခု စိတ္ထဲစြဲေနမိပါတယ္။ တစ္ခါက ဗမာ့ထြက္ရပ္ဂုိဏ္းရဲ႔ အမႈေဆာင္အစည္းအေ၀းမွာ ၀ါဒစည္းမ်ဥ္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ေရးဆြဲဖို႔ အဖြဲ႔ငယ္တစ္ခု ဖြဲ႔ပါတယ္။ အဲဒီစည္းမ်ဥ္းကို ဘယ္ေန႔တင္ၿပႏုိင္မလဲလုိ႔ အမႈေဆာင္ေတြက ေမးတဲ့အခါ ဥကၠဌၿဖစ္တဲ့ ေဒါက္တာဗေမာ္က တနဂၤေႏြႏွစ္ပတ္အတြင္း တင္ၿပပါမယ္လို႔ ၿပန္ေၿဖပါတယ္။ အဲဒီအခါ အတြင္းေရးမွဴးအၿဖစ္ တာ၀န္ယူထားတဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းက “ဒီေလာက္အလုပ္ကေလးကို ဒီေလာက္အခ်ိန္ယူလုပ္ေနရင္ ဗမာ့လြတ္လပ္ေရးၾကီးသာဆုိရင္ ဆယ္ႏွစ္နဲ႔ၿပီးႏုိင္ပါေတာ့မလား” လုိ႔ေၿပာၿပီး ၂နာရီအတြင္း အၿပီးေရးကာ တင္ၿပႏိုင္ခဲ့တယ္။ သူ အဂၤလိပ္လုိေရးထားတဲ့ အဲဒီမူၾကမ္းမွာ စကားလံုးအနည္းငယ္ပဲ ၿပင္စရာလိုခဲ့ပါသတဲ့။
“ႏုိင္ငံေရးလုပ္တဲ့ေနရာမွာ ေခါင္းေဆာင္လုပ္တဲ့သူဟာ ေနာက္လုိက္ေတြထက္ပိုၿပီး အၿမင္က်ယ္ရတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ဟာ ဟုိလူေၿပာဟုတ္ႏုိးႏုိး ဒီလူေၿပာဟုတ္ႏုိးႏုိး ေယာင္ခ်ာခ်ာလုပ္ေနရင္ ေခါင္းေဆာင္ေကာင္း မဟုတ္ဘူး” ဆုိတဲ့စကားအတုိင္း ဗုိလ္ခ်ဳပ္ရဲ႔အၿမင္ေတြဟာ အင္မတန္ေခတ္မီခဲ့တယ္ဆုိတာ သတိထားမိၾကမွာပါ။ စာအလြန္ဖတ္ၿခင္း၊ စာဖတ္နာၿခင္းေတြရဲ႔ အသီးအပြင့္ေတြလုိ႔ ဆုိရပါလိမ့္မယ္။
H = Honesty (ရုိးသားမႈ)
ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ဆုိတဲ့အသံၾကားလုိက္တာနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ရင္ထဲေပၚလာတာ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ရဲ႔ ရုိးဂုဏ္ပဲ ၿဖစ္ပါတယ္။ ကိုယ္က်ိဳးအတြက္ နည္းနည္းေလးမွ အလြဲသံုးစားမလုပ္ခဲ့ဖူးသူပါ။ ဗုိလ္ခ်ဳပ္တို႔ဆံုးၿပီး (၁၀)ရက္အၾကာ လႊတ္ေတာ္မွာ အဆုိတင္သြင္းေတာ့ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ဦးႏုက ေၿပာခဲ့ဖူးတယ္။
“ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေနရာမွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မဟုတ္ဘဲ တၿခားက ကိုယ့္စိတ္ကိုယ္မထိန္းႏုိင္တဲ့ လူစားမ်ိဳး၊ ေလာဘၾကီးတဲ့လူစားမ်ိဳး၊ အဲဒီလိုလူစားမ်ိဳး တစ္ေယာက္ရွိေနမယ္ဆုိရင္ ဂ်ပန္ေခတ္တုန္းက တစ္သက္မဟုတ္ဘူး၊ ဆယ္သက္မကုန္ေအာင္ ပစၥည္းေတြ စုႏုိင္တယ္”
ေၿမၿပန္႔နဲ႔ေတာင္တန္းေဒသေတြကုိ စုစည္းႏုိင္ခဲ့၊ ပင္လံုစာခ်ဳပ္ကို ေရးထုိးႏုိင္ခဲ့၊ တုိင္းရင္းသားေတြရဲ႔ ယံုၾကည္မႈကို ရယူႏုိင္ခဲ့တဲ့အထဲမွာ အဲဒီရုိးသားမႈက အင္မတန္အေရးပါခဲ့ပါတယ္။
I = Integrity (ေၿဖာင့္မတ္ၿခင္း)
အေတြး(ခံယူခ်က္)၊ အေၿပာနဲ႔အလုပ္ ဒီ(၃)ခု တူညီေနတာမ်ိဳးကို ေၿဖာင့္မတ္သူအၿဖစ္ သတ္မွတ္လို႔ရပါတယ္။ တစ္ႏွစ္အတြင္း လြတ္လပ္ေရးရေစ့ရမယ္ ဆုိတဲ့ကတိမ်ိဳး ေပးၿပီး တကယ္လည္း ၿဖစ္ေအာင္လုပ္ၿပခဲ့သူပါ။
P = Pride (ဂုဏ္သိကၡာကို တန္ဖုိးထားၿခင္း)
ဗုိလ္ခ်ဳပ္ရဲ႔ သက္တမ္းတစ္ေလွ်ာက္မွာ ငါတို႔အလုပ္က ဘယ္လုိၾကီးၿမတ္တယ္၊ ငါတုိ႔က လြတ္လပ္ေရးကို ဘယ္လုိယူေပးမွာ ဆုိတာမ်ိဳးေတြ ဘယ္တုန္းကမွ မေၿပာခဲ့ဖူးပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ လက္ေတြ႔လုပ္ေဆာင္မႈေတြမွာေတာ့ သူ႔ဂုဏ္သိကၡာကို ထိခုိက္ေစမယ့္အလုပ္မ်ိဳး အနည္းအက်ဥ္းေတာင္ မလုပ္ခဲ့ဖူးတာ ေတြ႔ႏုိင္ပါတယ္။ အေၾကာင္းကေတာ့ လူတစ္ေယာက္ရဲ႔ ဂုဏ္သိကၡာဆုိတာ အေၿပာနဲ႔တည္ေဆာက္လုိ႔ မရသလို၊ သူမ်ားကလည္း သတ္မွတ္ေပးလုိ႔ မရပါဘူး၊ ကုိယ့္လုပ္ရပ္၊ ကုိယ့္အေတြးအၾကံေတြနဲ႔ပဲ တည္ေဆာက္လို႔ရႏုိင္တာ ၿဖစ္လုိ႔ပါပဲ။
ေဒါက္တာၿဖိဳးသီဟ